Ndërsa shteti flet për ekonomi, reforma dhe të ardhmen e të rinjve, realiteti në rrugë duket krejt ndryshe. Pothuajse në çdo qytet të Maqedonisë, dhe në shumë lagje fjalë për fjalë në çdo rrugë, po dalin kazino, basti sportiv dhe kompani për kredi të shpejta. Gjithçka është e disponueshme brenda pak minutash - nga ruleta dhe makinat te basti online dhe „kredi për 5 minuta\".

Edhe pse prej kohësh është provuar që basti krijon varësi të rëndë psikologjike, sistemi lejon zgjerimin agresiv të një industrie që fiton nga fatkeqësia e të tjerëve. Basti sportiv tashmë është bërë pjesë e përditshmërisë edhe te më të rinjtë. Fëmijët rriten të rrethuar nga reklamat për „fitim të lehtë\", kuotat, bonuset dhe aplikacionet online të bastit. Edhe kur të miturit nuk vendosin baste drejtpërdrejt, shpesh e bën dikush më i rritur për ta - dhe që në moshë të hershme krijohet zakon e varësi e rrezikshme.

Paralelisht, kreditë e shpejta janë bërë grackë e re financiare për mijëra qytetarë. Paratë merren lehtë, por pasojat janë të rënda - borxhe, kamata, presione dhe kolaps i plotë financiar i familjeve që mezi ia dalin.

Rezultati është katastrofik: familje të shkatërruara, martesa të prishura, borxhe, depresion dhe të rinj që në vend që të ndërtojnë të ardhmen hyjnë në një rreth nga i cili dalja është e vështirë. Maqedonia po bëhet ngadalë një shtet ku varësitë përhapen më shpejt sesa investimet, shkenca dhe mundësitë për një jetë normale.

Pyetja është e thjeshtë: a do të vazhdojë shoqëria të shohë e qetë se si breza të tërë po shtyhen drejt bastit, borxheve dhe varësisë, apo më në fund do të hapet një debat serioz për pasojat që mijëra familje në mbarë vendin po i ndiejnë tashmë?

Kjo nuk është më vetëm biznes. Kjo është alarm për katastrofë shoqërore.

Sipas të dhënave që prej vitesh alarmojnë publikun, në markete qarkullojnë rreth 700 milionë euro, ndërsa në bastoret dhe kazinot rreth 900 milionë euro.

Dhe këtu vjen pyetja më e rëndësishme: a ka një politikan, institucion apo parti që do të guxojë të propozojë publikisht mbylljen ose kufizimin drastik të bastoreve dhe kazinove, që në fund të shpëtohet populli nga një varësi që çdo ditë merr viktima të reja?

Sepse nëse vazhdohet me këtë ritëm, Maqedonia rrezikon të bëhet vend ku basti është më i fortë se arsimi, puna dhe e ardhmja e të rinjve.