Skip to content

140 milletvekilli öğrenci listesi, muhalefette Vuçiç: SNS birden muhalefetin haklarını keşfetti

1 dk okuma
Paylaş
140 milletvekilli öğrenci listesi, muhalefette Vuçiç: SNS birden muhalefetin haklarını keşfetti

17 Kasım salı günü Sırbistan yeni bir parlamentoya kavuşuyor ve Aleksandar Vuçiç'in Sırp İlerici Partisi on yılı aşkın bir süre sonra ilk kez muhalefet sıralarına oturuyor. 25 Ekim erken parlamento seçimlerinin kesin sonuçlarına göre "Öğrenci Listesi - Öğrenciler Kazanıyor" 140 sandalye, "Aleksandar Vuçiç - Birleşik Sırbistan" listesi 103 sandalye kazandı, yedi sandalye de azınlık listelerine düştü.

Yeni çoğunluk henüz tek bir koltuğa oturmadı, ama ilk kavga şimdiden geldi. Kurucu oturum öncesindeki istişarelerin ardından, giden meclisin başkanı ve Cumhurbaşkanı vekili Ana Brnabiç gazetecilerin karşısına ağır sözlerle çıktı: "devrimci terör".

Şikâyeti somut. Meclis başkanıyken önce muhalefete hangi komisyonlara başkanlık etmek istediğini sorduğunu söylüyor ve bunu "en iyi Avrupa uygulaması" olarak nitelendiriyor. Brnabiç'e göre şimdi kimse muhalefete sormadı, azınlık temsilcilerine bile sorulmadı ve kaç meclis başkan yardımcılığı alacakları onlara ancak pazartesi bildirilecek. SNS Başkanlık Divanı'ndan Milenko Yovanov, bir tür "genel kurul komisyonunun" seçilmiş bir milletvekilinin meclis komisyonuna başkanlık etmeye yeterli olup olmadığını değerlendireceğini ekledi. "Seni halkın seçmiş olması yetmiyor" dedi.

Balkanlar'da en tanıdık gelen kısım burada başlıyor. 1993'ten beri milletvekili olduğunu söyleyen Vuçiç, sosyal medyadaki bir konuşmasında böyle bir şeyi hiç görmediğini söyledi. "Muhalefetle her zaman konuşulurdu. Bazen daha çok, bazen daha az iyi niyetle" dedi. Brnabiç meclisi yönettiği dönemden bir örnek de verdi: muhalefet, kendisinin en iyi çözüm olarak görmediği birini Eğitim Komisyonu başkanı seçmiş, ama ona göre bu en iyi demokratik uygulamaymış ve kimse bunu değiştirmeye cesaret edememiş.

İroniyi kaçırmak zor. Muhalefetin haklarını en yüksek sesle, 25 Ekim seçimlerine kadar iktidarda olan kişiler savunuyor. Geçen yıllarda bu tür cümleler salonun öbür tarafından kaç kez geldi - ve kaç kez biri onları duydu?

Ama şüphecilik burada durmamalı. Öğrenci Listesi sokaktan, Sırbistan'ın yönetilme biçimine karşı protestolardan doğdu ve muhalefete göre meclisteki ilk adımı, seçilmiş milletvekillerinin "yeterli" olup olmadığını değerlendirecek bir komisyon. Yovanov, bu komisyonun üyelerinin isimlerini istediklerini ve buna meclis organlarında karar verileceği yanıtını aldıklarını söylüyor; 140 milletvekiliyle yeni çoğunluk orada ihtiyaç duyduğu tüm oylara sahip. Öğrenci Listesi'nin istişarelerdeki temsilcileri Mario Reljanoviç ve Aleksandar Çupiç gazetecilere açıklama yapmayı reddetti. Seçilmişleri değerlendirecek olanları kim seçti?

Vuçiç komisyonlarla yetinmedi. Öğrenci Listesi'nin programını ChatGPT'nin yazdığını iddia ediyor ve çalışma haftası günde yedi saatten dört gün olursa devletin neyle finanse edileceğini sordu. Kosova'dan da söz etti: yüz kadar rakibi oraya girebilmiş, ama kendisi giremiyor, "çünkü buna Albin Kurti izin verdi". Vuçiç'e göre Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan son zamanlarda Kurti'yi ilk kez açıkça Kosova başbakanı olarak nitelendirdi; Vuçiç'e göre bunu kendisi cumhurbaşkanıyken hiç yapmamıştı.

Kurucu oturumun altı maddesi var: milletvekilliklerin onaylanması, meclis başkanı ve başkan yardımcılarının seçimi, genel sekreterin atanması, çalışma organlarının ve uluslararası kurumlardaki daimi heyetlerin üyelerinin seçimi. Bir formalite gibi görünüyor, ama salı günkü komisyon dağılımı yeni Sırbistan hakkında herhangi bir seçim vaadinden daha fazlasını söyleyecek. Balkanlar'da iktidar, iktidarın alışkanlıklarından daha kolay değişir.