40 tonë mollë maqedonase të kthyera nga Bullgaria për pesë ditë: nëse nuk janë për BE-në, a janë për tryezën tonë?

Dy dërgesa për pesë ditë, gjithsej 40,4 tonë. Më 29 tetor Agjencia Bullgare për Sigurinë e Ushqimit ndaloi 21.089 kilogramë mollë nga Maqedonia - në to u gjet një pesticid përdorimi i të cilit është i ndaluar në BE. Më 2 nëntor ra edhe dërgesa e dytë, 19.350 kilogramë, me mbetje pesticidesh mbi kufijtë maksimalë të lejuar. Të dyja po i kthehen dërguesit. Ndërsa më 18 shtator, për shkak të mbetjeve të pesticideve, u ndalua edhe një dërgesë prej 11.843 kilogramësh speca.

Çfarë saktësisht u gjet, nuk dihet. Në informacionet e publikuara nuk ka as emrin e pesticideve, as përqendrimet e matura, as se cilët prodhues apo eksportues qëndrojnë pas dërgesave.

Në grupet bujqësore në rrjetet sociale reagimi erdhi shpejt: politikë, mbrojtje e prodhimit bullgar. Argumenti që dëgjohet më shpesh është Rusia - atje kemi eksportuar me vite pa problem, pse tani Bullgaria i kthen? Disa pyesin edhe pse produktet nga Italia hyjnë pa pengesa.

Rregullat, megjithatë, thonë tjetër gjë. Bullgaria është anëtare e BE-së dhe zbaton Rregulloren 396/2005 për nivelet maksimale të mbetjeve të pesticideve, e cila vlen njësoj për produktet vendase dhe për importin. Molla maqedonase në kufirin bullgar duhet t'i plotësojë të njëjtët kufij si ajo polake, italiane apo bullgare. Rusia ka rregullat e veta sanitare në kuadër të Bashkimit Ekonomik Euroaziatik - jo domosdoshmërisht më të buta, por të ndryshme. Pa e ditur cili pesticid dhe në çfarë përqendrimi, askush nuk mund të pohojë se dërgesa e kthyer do të kalonte atje.

E edhe historia ruse e mollëve është më shumë kujtim sesa statistikë. Sipas bazës WITS të Bankës Botërore, Maqedonia në vitin 2025 eksportoi 65.524 tonë mollë të freskëta, me vlerë 24,1 milionë dollarë. Rusia nuk figuron fare mes destinacioneve. Blerësit më të mëdhenj ishin Serbia, Greqia dhe Bullgaria. Edhe Bullgaria po rrëshqet: nga 31.785 tonë në 2024 në 14.557 tonë në 2025 - më pak se gjysma brenda një viti.

Më e lehta është të tregosh me gisht përtej kufirit. Por një pesticid i ndaluar në BE nuk hyri vetë në kamion. Dikush e shiti, dikush e spërkati, dikush duhej të kontrollonte para se të nisej dërgesa. Maqedonia, sipas Ligjit për sigurinë e ushqimit, përdor vlerat evropiane për mbetjet maksimale të lejuara. Nëse ata kufij vlejnë edhe te ne, atëherë pyetja nuk është vetëm pse Bullgaria i ktheu mollët. Pyetja është edhe çfarë ndodh me dërgesat që askush nuk i kthen - ato që përfundojnë në tregjet tona.