REK Manastir lëshoi 7.675 tonë pluhur në vitin 2025 - më shumë sesa lejohet të lëshojë i tërë rajoni prej katër vendesh së bashku. Shifra është dyfishuar krahasuar me vitin 2024, ndërsa vjen nga raporti „Comply or Close“ i rrjetit ekologjik Bankwatch.

Pamja e rajonit është alarmante. Termocentralet në Serbi, Bosnjë e Hercegovinë, Kosovë dhe Maqedoni në vitin 2025 lëshuan dioksid squfuri në nivelin 6,6 herë mbi të lejuarën, ndërsa pluhur 2,9 herë mbi pragun - më e larta që nga viti 2018. Pesë blloqe me thëngjill i tejkaluan kufijtë e tyre për dioksid squfuri për mbi dhjetë herë, mes tyre edhe tre blloqe të REK Manastir.

Edhe më skandaloze është pjesa për gjobat: sipas raportit, në periudhën 2018-2025 për këto tejkalime nuk është shqiptuar asnjë gjobë. Afati për harmonizim është viti 2027, ndërsa mosha mesatare e blloqeve me thëngjill është 49 vjet - impiante që prej kohësh duhej të kishin dalë në pension.

Pas shifrave qëndron ajri që e thithin njerëzit në Manastir, Pelagoni dhe më gjerë. Kur një impiant i vetëm ndot më shumë se katër vende së bashku, dhe dënim nuk ka, mesazhi për qytetarët është i qartë - mushkëritë tuaja janë më të lira se modernizimi. Dhe ndërsa eksporti i rrymës drejt BE-së bie për shkak të taksave të reja të karbonit, pyetja është nëse ekonomia do të na detyrojë të pastrojmë atë që shëndeti nuk arriti.