15 Eylül'den bu yana motorin yüzde 18 yerine yüzde 10 KDV ile satılıyordu. Tedbir 28 Eylül'e kadar geçerli, yani gece yarısı sona eriyor. Şu ana kadar uzatılıp uzatılmayacağına dair resmi bir karar yok. Sürücüler yarından itibaren litrenin kaça olduğunu pompanın önünde durduklarında öğrenecek.

Bir litre euro dizel şu anda en fazla 104,50 dinar, Eurosuper BS-95 99 dinar, BS-98 ise 101 dinar. Bu fiyatlar, benzinin 1,50 dinar ucuzladığı ve motorinin 5,50 dinar zamlandığı 22 Eylül'den beri geçerli. Enerji Düzenleme Komisyonu bugün, geçen haftaki ortalama borsa fiyatı, dolar kuru, marjlar, ÖTV ve en son olarak KDV'ye dayanarak önümüzdeki yedi gün için yeni bir hesaplama yapıyor.

Matematik basit. Bugünkü 104,50 dinarlık fiyat, başka hiçbir kalem değişmeden yüzde 10 yerine yüzde 18 KDV ile hesaplanırsa, litre yedi dinardan fazla zamlanıyor. Bu, motorinin otomatik olarak o kadar pahalı olacağı anlamına gelmiyor, çünkü formülün borsa kısmı da değişiyor. Ama yalnızca verginin, motorinin geçen haftaki toplam artışından daha büyük bir zam getirebileceği anlamına geliyor.

Enerji Bakanı Sanja Bojinovska geçen hafta durumu "mücbir sebep, bizim etkileyemeyeceğimiz bir savaş" ile açıkladı. KDV konusunda ise şöyle dedi: "Tartışıyoruz, bakıyoruz ve hükümet düzeyinde istişare edeceğiz. Elbette vatandaşların yaşam standardının korunmasından yanayız, ancak mali etkilerin ne olduğunu da değerlendirmemiz gerekecek." Savaş gerçekten de hükümetin elinde değil. Kendi tedbirinin sona erme tarihi ise elinde.

Ekonomi ve Çalışma Bakan Yardımcısı Marjan Risteski, indirimli KDV'nin vatandaşlara günde 350 bin avroya kadar tasarruf sağladığını hesapladı. Rakam doğruysa, bu iki haftada 4,9 milyon avroya kadar ediyor. Bu kadar değerli bir tedbir, ve son güne kadar kimse yarın da geçerli olup olmayacağını söylemiyor mu?

Baskı iç piyasadan gelmiyor. Avrupa motorin sıkıntısıyla karşı karşıya, Brent petrol ise geçen hafta varil başına 104 ile 106 dolar arasında seyretti. Fiyatları izleyen platformlara göre Makedonya, litre başına ortalama yaklaşık 1,7 avroyla hâlâ Avrupa'da en ucuz motorine sahip ülkeler arasında. Sırbistan ve Slovenya'da litre iki avronun üzerinde, Yunanistan'da yaklaşık 2,2, Hırvatistan'da ise yaklaşık 1,9 avro.

Şu anda motorinde indirimli KDV ve tüm yakıtlarda dört dinar daha düşük ÖTV geçerli. Başbakan defalarca "gerekirse" ek tedbirler alınacağını açıkladı. Tedbirin sona ermesine birkaç saat kalmışken şimdi gerekmiyorsa, ne zaman gerekecek?