Jensen Huang jep dorëheqje nga Nvidia pas aferës me një spiune të dyshuar kineze: kompania humbi mbi 855 miliardë dollarë vlerë për më pak se një javë, ndërsa pasardhës të përhershëm nuk ka

Njeriu që për 33 vjet ishte Nvidia nuk është më në krye të kompanisë. Jensen Huang dha dorëheqje si kryetar dhe drejtor ekzekutiv, vetëm disa ditë pasi pranoi një lidhje romantike me një spiune të dyshuar kineze, aferë që shkaktoi krizë të sigurisë kombëtare në SHBA. Bordi e pranoi dorëheqjen të mërkurën, ndërsa kompania e njoftoi këtë në një deklaratë rregullatore.

Përkohësisht, Nvidia do ta drejtojë Colette Kress, deri tani drejtoreshë financiare, e cila e mban edhe atë funksion. Tani një grua mban edhe paratë edhe timonin e një kompanie që në fillim të tetorit vlente deri në 5.880 miliardë dollarë. Tregu u përgjigj menjëherë: aksionet ranë gati 12 për qind të enjten në mëngjes, ndërsa nga e premtja e këtej rënia arriti në 19 për qind. Janë mbi 855 miliardë dollarë vlerë tregu të fshira për më pak se një javë.

Shifrat e epokës së tij janë për tekstet shkollore. Para ChatGPT, aksioni i Nvidia kushtonte rreth 15 dollarë, ndërsa muajin e kaluar arriti rekordin prej 243 dollarësh. Të hyrat tremujore u hodhën nga 5,93 në 96,22 miliardë dollarë, ndërsa fitimi gati 88 herë, nga 680 milionë në 59,69 miliardë dollarë. Huang nuk ishte vetëm shitës çipash. Udhëtonte nëpër botë si misionar i inteligjencës artificiale, lobonte për rregulla më të lirshme pasi administrata e Bidenit kufizoi eksportin e çipave më të fuqishëm në Kinë dhe ndërtoi një lidhje të ngushtë me Trumpin, shpesh në dobi të kompanisë.

Kina është pjesa ironike e historisë. Tregu për të cilin Huang luftoi më së shumti sot sjell rreth 7,9 miliardë dollarë në tremujor, afërsisht 8 për qind të të hyrave. Një copë e vogël e tortës. E megjithatë, pikërisht fija kineze në jetën e tij private qëndron pas dorëheqjes.

Problemi është shumë më i madh se një karrige. Nën Huang, Nvidia me paratë e veta e financoi tregun për çipat e vet: 99 miliardë dollarë investime dhe edhe 25 miliardë në detyrime, plus 36 miliardë dollarë kontrata me operatorë të resë nga të cilët blen fuqi kompjuterike. Në OpenAI investoi 30 miliardë, në Anthropic 10 miliardë, nga 2 miliardë në CoreWeave dhe Nebius, dhe pranoi të garantojë kredi deri në 105 miliardë dollarë për një kampus me qendra të dhënash të OpenAI në Ohajo. Kur largohet njeriu që e rrotullonte këtë mulli, nervozohen të gjithë ata që bluanin në të: CoreWeave ra rreth 9 për qind, Nebius rreth 16, IREN 6,6 për qind.

Pyetja më e pakëndshme është kush i ka tani çelësat. Huang kishte rreth 60 vartës të drejtpërdrejtë, ndërsa nuk kishte as pasardhës të qartë, as plan pasardhjeje. Bordi për herë të parë në historinë e kompanisë mori kryetar, Harvey Jones, ish-drejtor ekzekutiv i Synopsys, i cili është anëtar i bordit që nga viti 1993. Ai do ta drejtojë kërkimin për një shef të përhershëm. Një kompani me vlerë mijëra miliardë, e gjithçka varej nga një njeri. Sa firma dhe institucione në Ballkan njohim që po ashtu nuk kanë plan për ditën kur „pronari“ do të largohet?

Është interesante sa pak pushtet kishte në të vërtetë Huang në letër. Zotëron vetëm rreth 3,5 për qind të aksioneve dhe, ndryshe nga shumë themelues në Silicon Valley, nuk ka aksione me të drejtë vote të përforcuar. Bordi mund ta zëvendësonte në çdo moment. Duket se karizma për një kohë të gjatë vlente më shumë se nënshkrimet.

Shikimi i parë në Nvidia pa Huang do të vijë qysh të martën, kur kompania publikon rezultatet tremujore. Bordi dhe kompania në kumtesë e falënderuan për „kontributin e pamatshëm“. Shifrat pajtohen. Pyetja është nëse investitorët do t'i besojnë një bordi që për 33 vjet nuk kishte plan rezervë, dhe çfarë do të bëjë industria që ndërkohë mësoi të varet nga një njeri.