„Të gjitha këto ngjarje Buxhetin dhe qytetarët i kushtojnë zero denarë“, deklaroi kryeministri Hristijan Mickoski në Shtip. „Lirisht mund të kontrolloni te „Financat e Hapura“ dhe do të shihni se e gjitha kjo është zero denarë.“ Ai nuk përmendi asnjë kompani që i siguroi mjetet, e as ndonjë shumë.

Po atë ditë u publikuan dokumente që tregojnë gjysmën tjetër të asaj fjalie.

Kronologji e 14 ditëve

Më 28 prill Qeveria, në seancën e saj të 167-të, vendosi detyrën për festimin e 35 vjetorit të pavarësisë t'ia japë Lotarisë Shtetërore - shoqëri aksionare shtetërore, 45.000 aksionet e së cilës janë në pronësi të shtetit.

Dy ditë më vonë, më 30 prill, Lotaria publikoi „Thirrje publike për mbledhje ofertash për realizimin e ngjarjeve të sponsorizuara“. Thirrja u zhvillua sipas Ligjit për sponsorizim dhe donacione, prandaj nuk u shfaq në sistemin e prokurimeve publike. Afati për oferta - pesë ditë pune.

Kushtet në thirrje ishin jashtëzakonisht të sakta: artist botëror i „klasit A“ me produksion të „klasit A“, ngjarje në ambient të hapur me pjesëmarrje të garantuar prej së paku 30.000 personash; një yll i dytë ndërkombëtar i „klasit A“ i shoqëruar nga artistë maqedonas; dhe së paku 12 ngjarje teatrale e vizuale nëpër vend nën konceptin „35 vjet Maqedoni e pavarur“.

Ato tri përshkrime pastaj u realizuan pikë për pikë: David Guetta, José Carreras me interpretues maqedonas dhe seriali „Silno svetnal den“. Një shpallje që përshkruan me kaq saktësi atë që ndodhi më vonë nuk është thirrje për oferta - është specifikim i shkruar pasi furnizuesi tashmë dihej.

Në thirrje u paraqit vetëm një ofertues: „Stardust“, firmë e lidhur me produksionin „Avalon“. Pesë ditë pas skadimit të afatit, më 12 maj, Boban Milloseski nga „Avaloni“ dhe zëdhënësja e Qeverisë Marija Miteva prezantuan bashkërisht programin dhe njoftuan performancën e Guettas.

Kush është „Stardust“

Si themeluese e kompanisë figuron Mia Milloseska, vajza e Boban Milloseskit, pronarit të „Avalonit“. Firma është themeluar në vitin 2021 dhe ka pasur llogari të bllokuar, ku bllokada e fundit e regjistruar ishte në mars të vitit 2025. Në vitin 2025 „Stardust“ shënon të ardhura prej rreth 67 milionë denarësh.

Dhe diçka tjetër: në shkurt të vitit 2026, dy muaj para thirrjes publike, Lotaria Shtetërore i kishte paguar tashmë „Stardust“-it 1.850.610 denarë. Për çfarë - nuk është publikuar. Milloseska, e pyetur me telefon, tha se nuk është në dijeni për çfarë parash bëhet fjalë dhe se do të përgjigjet me shkrim. Përgjigjja nuk erdhi as pas dy muajve e gjysmë.

Dy kategori kontabiliteti

Pretendimi i kryeministrit mund të jetë teknikisht i saktë dhe në thelb bosh njëkohësisht. Shpenzimi i drejtpërdrejtë nga Buxheti qendror vërtet mund të jetë zero, ndërsa njëkohësisht një shoqëri aksionare shtetërore t'i paguajë të njëjtat ngjarje nga mjetet e veta. Këto janë dy kategori të ndryshme kontabiliteti - dhe paratë e Lotarisë Shtetërore nuk pushojnë së qeni shtetërore sepse kaluan përmes një llogarie tjetër.

Pagesat nga Lotaria, ndërkaq, nuk shfaqen te „Financat e Hapura“, sepse bëhet fjalë për marrëveshje të lidhura drejtpërdrejt mes shoqërisë dhe kompanive. Pra kryeministri i drejtoi qytetarët të kontrollojnë në një portal ku pikërisht këto transaksione, sipas përkufizimit, nuk shihen.

Shifrat që mungojnë

Drejtori i Lotarisë Aleksandar Klimovski deklaroi se të gjitha pyetjet për shumën duhen drejtuar te Qeveria. Zëdhënësja Miteva kërkoi që pyetjet t'i dërgohen me shkrim; përgjigje nuk ka. Që në maj ajo njoftoi se publiku do të informohet „kur të finalizohen të gjithë elementët programorë, produksionalë dhe kontraktuale“. Festimi mbaroi. Është finalizuar gjithçka përveç informimit.

Milloseski nga „Avaloni“, i pyetur për paratë në një konferencë për shtyp, u përgjigj me kundërpyetje: „A të duket ty se jam idiot?“

Opozitare LSDM pretendon se vetëm performanca e Guettas kushton së paku një milion euro dhe se shuma e përgjithshme me të gjitha ngjarjet arrin deri në pesë milionë. Ky është vlerësim partiak, jo shifër e konfirmuar - por është e vetmja shifër që përgjithësisht është shqiptuar me zë, çka në vetvete thotë diçka për gjendjen.

Gjithsej u mbajtën 16 ngjarje, me pjesëmarrje edhe të Steve Aokit, Paul van Dyk dhe Paul Oakenfold. Për asnjërën prej tyre nuk është publikuar çmimi.

Pyetja nuk është nëse Maqedonia guxon të festojë. As nëse në skenë guxon të ketë emra botërorë. Shteti mund të organizojë festim, kompanitë mund të jenë sponsorë, një shoqëri shtetërore mund të marrë pjesë në financim. Secili prej atyre modeleve lë dokument. „Zero denarë“ është përgjigje për një pyetje që askush nuk e ka bërë; pyetja ishte sa kushtoi.