Gjeneral-major Sashko Lafçiski, shef i Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë së Republikës së Maqedonisë, ndodhet në një vizitë zyrtare trditore te Forcat e Armatosura të Shqipërisë. Vizita zgjat nga 11 deri më 13 maj, në një periudhë kur rajoni gjithnjë e më shumë po bashkohet rreth projekteve të përbashkëta të sigurisë - të gjitha nën çadrën e NATO-s.

Në takimet morën pjesë kolegu shqiptar gjeneral-lejtnant Arben Kindji dhe ministri i Mbrojtjes Ermal Nufi. Bisedimet u përqendruan tek „bashkëpunimi ushtarak dypalësh, shkëmbimi i përvojave, forcimi i sigurisë dhe stabilitetit rajonal e kolektiv" - një formulim që në diplomaci gjithmonë tingëllon njësoj, por në kushtet aktuale merr peshë konkrete.

Ministri shqiptar Nufi theksoi veçanërisht rëndësinë e Korridorit VIII për lëvizshmërinë ushtarake dhe sigurinë e Ballkanit Perëndimor. Kjo është e rëndësishme sepse Korridori VIII (Durrës - Shkup - Sofje - Varna) është një nga akset kryesore të transportit dhe strategjisë që lidhin Adriatikun me Detin e Zi. Në një epokë kur lufta në Ukrainë po riformon të gjitha zinxhirët evropianë të furnizimit, po ai korridor bëhet instrument gjeopolitik.

Lafçiski do të vizitojë edhe Regjimentin e Operacioneve Speciale të forcave të armatosura shqiptare, ku do të njihet me kapacitetet e tyre operacionale. Delegacioni gjithashtu po diskuton kontributet konkrete në misionet EUFOR ALTHEA në Bosnje dhe NATO KFOR në Kosovë - të dy misione ku ushtarët maqedonas dhe shqiptarë tashmë punojnë krah për krah.

Historia më e madhe këtu është se Maqedonia dhe Shqipëria po unifikojnë qasjet e tyre ndaj SEDM/SIBRIG dhe Çarterit A-5 me SHBA-në. Kjo është pjesë e një plani afatgjatë - që ushtritë e rajonit të funksionojnë si një trupë e vetme operative nën NATO. Tingëllon burokratike. Por në praktikë do të thotë: nëse shpërthen një konflikt, përgjigjja e përbashkët është tashmë operacionalisht e gatshme.

Për Ballkanin kjo është një skenë e rëndësishme. Rivalitetet e vjetra mes shteteve shqiptare dhe maqedonase - rivalitetet që në vitet '90 ishin vendimtare për rajonin - tani po shtyhen nga prioritetet e përbashkëta të sigurisë. Jo se janë zgjidhur, por sepse Brukseli dhe Uashingtoni e kërkojnë. Ky është realiteti i shekullit 21: NATO bashkon atë që historia ndan.