Skip to content

Британија мора да признае дека тајно побарала „задна врата“ во iCloud на Apple: наредбата што целиот свет ја знаеше, Лондон ја чуваше како државна тајна

1 мин. читање
Сподели
Британија мора да признае дека тајно побарала „задна врата“ во iCloud на Apple: наредбата што целиот свет ја знаеше, Лондон ја чуваше како државна тајна

Британската влада мора јавно да признае нешто што половина свет веќе го знае: дека издала тајна наредба со која од Apple бара пристап до шифрираните податоци на корисниците. Тоа го пресуди Трибуналот за истражни овластувања, независен суд пред кој граѓаните можат да ги оспоруваат надзорните наредби на државата. Британското Министерство за внатрешни работи (Home Office) тврдеше дека самото признание би ѝ наштетило на националната безбедност. Судот не му поверува.

Приказната почна пред една година. Лондон, според тогашните написи, побарал од Apple да вгради „задна врата“ преку која британските служби би стигнале до податоците на корисниците каде било во светот. Таквите наредби, наречени „известувања за технички капацитет“, се издаваат под строга забрана за објавување. Деталите сепак протекоа во медиумите, а функционери од Белата куќа и американски пратеници реагираа остро: британската наредба, велеа тие, ја загрозува и приватноста на Американците.

Apple не попушти. Наместо да ја исполни наредбата, компанијата им ја одзеде на британските корисници можноста да ја вклучат Advanced Data Protection, најсилната шифрирана заштита за iCloud. Подоцна наредбата била стеснета само на податоците на британски државјани во шифрираниот облак, а Apple ја оспори и таа втора верзија. Ставот на компанијата е ист од почеток: „Никогаш не сме изградиле задна врата или главен клуч во ниту еден наш производ или услуга и никогаш нема да изградиме.“

Најапсурдниот дел е што сè до оваа пресуда Apple законски не смеел ни да каже дека наредбата постои – иако за неа веќе пишуваа медиумите ширум светот. Тајна што сите ја знаат, а само адресатот не смее да ја спомене. По пресудата, компанијата порача дека го поздравува јавното признание дека Home Office издал такво известување. Од министерството одговор нема, а постоењето на наредбата официјално сè уште не е потврдено.

Случајот го покрена организацијата за човекови права Liberty International, во име на двајца граѓани. Според неа, ова е прв познат случај во кој владата е принудена да го потврди постоењето на ваква тајна техничка наредба. Конечното рочиште за тоа кои детали смеат да излезат во јавноста се очекува следната година.

Ова не е само британска приказна. Кога држава со долга традиција на граѓански слободи бара клуч за туѓите пораки, а потоа ја крие и самата наредба, тешко е да се очекува повеќе воздржаност од влади чии судови се помалку храбри. Колку тајни барања за нашите телефони постојат во кој било главен град, а никогаш нема да дознаеме за нив? Во Лондон барем постоеше суд што праша.