FLLUSKA E BANESAVE NË SHKUP PARA PLASJES? DHJETËRA MIJËRA SHPALLJE, SHITJET RANË ME 29%, NDËRSA KREDITË I SHTRËNGOJNË FIRMAT E NDËRTIMIT!

Shkupi po shndërrohet në një kantier të madh, por shtrohet pyetja kush do t'i blejë të gjitha ato banesa dhe sa kohë investitorët ndërtimorë do të mund t'i përballojnë detyrimet financiare. Në faqet e shpalljeve Pazar3 dhe Reklama5 shfaqen dhjetëra mijëra shpallje për banesa në Shkup. Rezultatet e përbashkëta të kërkimeve i afrohen shifrës 50.000, por kjo nuk do të thotë se po shiten vërtet aq banesa të ndryshme. Një pjesë e shpalljeve përsëriten, ndërsa një pjesë nuk kanë të bëjnë ekskluzivisht me shitjen. Ajo që tashmë po shkakton shqetësim është lëvizja e shitjeve. Sipas të dhënave të publikuara nga Kadastra, në tremujorin e parë të vitit 2026 shitjet e banesave të reja në Maqedoni ranë për rreth 29% krahasuar me tremujorin e fundit të vitit 2025. Por pas shifrave fshihet një pyetje shumë më serioze – sa kohë mund të mbijetojnë kompanitë e ndërtimit me banesa të pashitura dhe detyrime të rregullta financiare? Investitorët ndërtimorë që punojnë me kredi bankare duhet të paguajnë kamata, t'i shlyejnë detyrimet e maturuara ndaj bankave, të paguajnë rroga dhe t'i shlyejnë borxhet ndaj furnizuesve dhe nënkontraktorëve. Banesat mund të qëndrojnë të pashitura me muaj, por detyrimet financiare nuk presin. Për shembull, një kompani me kredi prej tre milionë eurosh dhe kamatë vjetore prej 6% ka kosto kamate prej rreth 15.000 eurosh në muaj, madje edhe pa shlyerjen e principalit. Për një vit kjo bën 180.000 euro vetëm për kamata. Kjo është një llogaritje ilustruese, jo një normë kamate e konfirmuar për të gjitha kompanitë e ndërtimit. Problem shtesë është se çmimet e larta të banesave gjithnjë e më shumë e kufizojnë fuqinë blerëse të qytetarëve. Nëse shitjet ngadalësohen, ndërsa detyrimet financiare vazhdojnë të rriten, një pjesë e investitorëve mund të detyrohen t'i ulin çmimet, të kërkojnë kredi të reja ose të shesin pronë për të siguruar likuiditet. A mund të përballet Shkupi me një valë banesash të pashitura, probleme financiare te investitorët dhe rënie të çmimeve? Për momentin nuk ka të dhëna të mjaftueshme për të pohuar se sektori i ndërtimit është para falimentimit masiv ose se flluska e banesave me siguri do të plasë. Por rreziku te investitorët shumë të borxhshëm është real, veçanërisht nëse shitjet vazhdojnë të ngadalësohen.