Ukraina pa raketa përgjuese, Amerika i dërgon „Patriot“-ët në Gji: lufta me Iranin ka shpenzuar deri në 61 për qind të raketave amerikane për „Patriot“

„Ekziston vetëm një numër i kufizuar raketash. Shtetet e Bashkuara nuk do ta sakrifikojnë sigurinë e personelit të tyre ushtarak dhe sigurinë ekonomike për hir të Ukrainës.“ Kështu, pa shumë diplomaci, e përmblodhi situatën Jude Russo, redaktor i revistës amerikane „The American Conservative“, në një analizë të publikuar më 16 tetor. Pas fjalisë qëndron aritmetikë e thjeshtë: raketat që shkuan në luftën me Iranin nuk janë më për Ukrainën.

Sipas televizionit amerikan CNN, të cilit i referohet Russo, Ukraina ka mbetur pa raketa përgjuese të disponueshme për sistemet „Patriot“, një nga mjetet e saj më të rëndësishme kundër raketave balistike ruse. Mungesa përkoi me një ftohje serioze mes Kievit dhe Uashingtonit: kufizime amerikane të mbështetjes së inteligjencës, probleme me komunikimet satelitore dhe kërkesa e Donald Trumpit që Ukraina të ndalojë sulmet ndaj infrastrukturës energjetike ruse.

„Patriot“-ët shkojnë në Gji

Njëkohësisht, Pentagoni zhvendosi bateri shtesë „Patriot“ në Lindjen e Mesme. Sipas portalit „Axios“, në fillim të tetorit SHBA dërgoi dy bateri të reja: një në Arabinë Saudite, për mbrojtjen e impianteve të naftës, dhe një në Katar, për mbrojtjen e infrastrukturës së gazit natyror. „Një vendim i tillë vështirë se është befasi. Arma kryesore që Irani e përdor kundër SHBA-së dhe aleatëve të saj tashmë ka shkaktuar dëme të mëdha në interesat e naftës dhe gazit, e me këtë edhe në ekonomitë perëndimore“, vlerëson Russo. Sipas tij, mbrojtja e kompanisë saudite të naftës „Saudi Aramco“ është bërë një nga prioritetet e Shtëpisë së Bardhë, veçanërisht për shkak të çmimeve të larta të karburantit, të cilat janë problem serioz politik për Trumpin para zgjedhjeve të nëntorit për Kongresin.

Aritmetika e Pentagonit

Që nga fillimi i luftës me Iranin, në fund të shkurtit, ushtria amerikane po shpenzon sasi të mëdha raketash përgjuese për të mbrojtur bazat e veta, Izraelin dhe aleatët në Gjirin Persik. Sipas vlerësimeve të Qendrës për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare (CSIS), SHBA në këtë konflikt ka shpenzuar mes 1.050 dhe 1.430 raketash për „Patriot“, që është deri në 61 për qind e rezervave që kishte para luftës. Te sistemet THAAD pamja është edhe më e keqe: vlerësohet se janë shpenzuar deri në 82 për qind e raketave përgjuese të paraluftës.

Sipas CBS, gjenerali Randy George, atëherë shef i Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë Tokësore amerikane, që në dhjetor të vitit të kaluar paralajmëroi se rezervat e raketave për „Patriot“ dhe THAAD do të mbeten në nivel kritikisht të ulët deri në vitin 2030. Dorëzimi i raketave „Patriot“ të prodhuara rishtas zgjat mesatarisht rreth tre vjet e gjysmë, që do të thotë se fabrikat thjesht nuk mund t'ia dalin. Pentagoni, megjithatë, i hedh poshtë pretendimet se rezervat janë aq të shteruara sa e rrezikojnë aftësinë e ushtrisë për të kryer detyrat.

Ndërsa Kievi mbetet pa raketa përgjuese, Moska vazhdon goditjet me raketa ndaj infrastrukturës energjetike ukrainase, duke u përpjekur ta rraskapitë edhe më shumë mbrojtjen kundërajrore para dimrit. Russo mendon se pikërisht burimet e kufizuara amerikane janë një nga faktorët pas sulmeve të shtuara ruse. „Lufta me Iranin, për shkak të pjesëmarrjes së drejtpërdrejtë amerikane dhe ndikimit mbi interesat ekonomike amerikane, gjithmonë do të kërkojë më shumë vëmendje dhe burime sesa një konflikt me ndërmjetës në Evropë“, shkroi ai. Sipas tij, edhe toni gjithnjë e më i ashpër i administratës Trump ndaj Zelenskyt mund të shpjegohet me faktin se Uashingtoni nuk ka më mjete të mjaftueshme për vëllimin e deritanishëm të ndihmës ushtarake.

Fuqitë e mëdha kanë lista të gjata „partnerësh kyç“, por rezerva të shkurtra raketash. Kur vjen momenti për të zgjedhur, nafta në Gji peshon më shumë se dimri në Kiev. Sa herë e ka dëgjuar Ballkani fjalën „strategjik“ - derisa diku u shfaq diçka edhe më strategjike?