Министерот за земјоделство Борче Серафимовски вели дека откупот на грозјето тече непречено. Има и бројки да го поткрепи: над 54 милиони килограми грозје се веќе во домашните винарии и на извоз. Четиринаесет винарии откупиле над 35 милиони килограми – 15 милиони црвено и 20 милиони бело. Од сопствени насади преработиле уште 7 милиони, семејните винарии 1,5 милиони, а извезени се над 10,5 милиони килограми винско и трпезно грозје.

Истиот ден, во Тремник кај Неготино, лозарите раскажуваа сосема друга приказна.

Вранецот скапува, белото се откупува по 14 денари

На средба со претседателот на СДСМ Венко Филипче, лозарите алармираа дека црното грозје од сортата вранец воопшто не се откупува и им скапува на лозјата, додека белото грозје се откупува по 14 денари за килограм.

Четиринаесет денари. Тоа е помалку од една четвртина евро за килограм грозје кое бара цела година работа, прскање, кастрење, наводнување и берба.

Филипче оцени дека лозарите гледаат како вложениот труд и средства им пропаѓаат пред очи, а власта не носи мерка која би им помогнала. Според него, тоа не е проблем само на неготинско, туку состојба низ целата држава.

Две вистини во ист ден

Двете тврдења можат да бидат точни истовремено, и токму тоа е најнепријатниот дел од оваа приказна. Може да е точно дека 54 милиони килограми се откупени – и истовремено да е точно дека вранецот на конкретни лозја во конкретни села гние.

Серафимовски критикуваше дека од изолирани случаи се конструира слика дека откупот се одвива отежнато и истакна дека Државниот инспекторат врши секојдневни контроли на откупните места. Во ред. Но „изолиран случај“ е категорија што се утврдува со податоци, а не со изјава. Колку тони вранец се неоткупени? Кај колку производители? На тоа прашање бројката за 54 милиони килограми не одговара.

Предлозите што не поминаа

СДСМ уште на почетокот на откупот предложи три работи: зголемување на откупната цена за 5 денари по килограм, укинување на осумпроцентниот попуст што се бара за побрза исплата, и интервентен откуп од страна на државата на црното грозје кое ќе остане непродадено. Владата не ги прифати.

Филипче сега најави нова предлог-мерка во Собранието, врз основа на состојбата на терен – колку лозари предале, колку не, колку грозје скапува по нивите и од дождот.

Бројката што ја врти дискусијата

Во иста реченица со лозарските проблеми, Филипче ја спомна и сумата од 5,5 милиони евра што власта ја издвоила за концертот на Дејвид Гета. Тоа е политичка споредба и треба да се чита како таква – буџетите не се едно ќесе.

Но лозарството е една од извозно ориентираните гранки со која земјата се фали кога ѝ треба податок за извоз. Ако цената од 14 денари остане и следната година, намалените површини нема да бидат политичко прашање – ќе бидат аритметика.