Dasma e parë mbretërore në Portugali pas 28 vjetësh: dukesha e Koimbrës mbante diademën e mbretëreshës së fundit portugeze, me 800 diamante

Portugalia është republikë që nga viti 1910, por më 7 tetor 2023 vendi sërish u vesh me rroba feste për një dasmë mbretërore, të parën pas gati tri dekadash. E fundit kishte qenë ajo e prindërve të nuses, në vitin 1995. Maria Francisca e Portugalisë, dukeshë e Koimbrës dhe bijë e dukës dhe dukeshës së Bragancës, atëherë i tha „po“ avokatit Duarte de Sousa Araújo, nip i piktorit dhe arkitektit João de Sousa Araújo.

Kurora u lidh në bazilikën e Pallatit Kombëtar në Mafra, monument barok në listën e trashëgimisë botërore të UNESCO-s, 40 kilometra nga Lisbona. Zgjedhja nuk ishte e rastësishme: pallatin e kishte ndërtuar një nga paraardhësit e tyre, mbreti João i Pestë, në fillim të shekullit 18. Erdhën përfaqësues të shtëpive mbretërore të Luksemburgut dhe Lihtenshtajnit, aristokratë dhe njerëz nga politika portugeze. Mes të ftuarve ishte edhe Miriam de Ungría, e veja e princit bullgar Kardam, me djemtë Beltrán dhe Boris, princa të Bullgarisë. Edhe Ballkani ka familjet e veta mbretërore pa fron - dhe ato ende kanë vend në listat e të ftuarve të oborreve evropiane.

Diademë me 800 diamante. Nusja, e cila atëherë ishte 26 vjeçe, hyri në kishë nën një vello të gjatë prej tyli të bardhë mëndafshi, ndërsa nën të dukej diadema që e kishte mbajtur edhe nëna e saj. Është një copë historike nga viti 1887, e punuar për Amélie d'Orléans, mbretëreshën e fundit të Portugalisë: 800 diamante të vendosura në argjend dhe ar, me motive zambakësh dhe vargje gjerdanësh me diamante. Stoli e çmuar për një kurorë që nuk ekziston më.

Fustan klasik, si i nënës. Fustanin e nënshkroi stilistja portugeze Luzia do Nascimento, dhe ishte shumë i ngjashëm me atë që nëna e nuses e kishte veshur në vitin 1995. Ishte prej mëndafshi mikado, me jakë të lartë që hapej si kurorë lule, mëngë franceze me manshetë të qëndisura me kristale të imta dhe bisht të gjerë. Para dasmës Maria Francisca nuk e fshihte besimin: „E di se do të jetë spektakolare. Luzia dhe mbesa e saj Catarina, përveç që janë shumë të sjellshme, bëjnë punë të mrekullueshme dhe kam besim të plotë tek ato.“ Buqeta ishte me hortensia të bardha me pak gjelbërim, në frymën e nuseve më klasike mbretërore.

Fustan i dytë për festën. Ashtu si Kate Middleton, Beatrice Borromeo apo Eugenie e Jorkut, edhe dukesha portugeze u ndërrua për festën. Pas kishës, të porsamartuarit dhe të ftuarit kaluan në shtëpinë e prindërve të nuses në São Pedro de Sintra, ku ishte darka solemne. Atje Maria Francisca u shfaq me një fustan të thjeshtë të bardhë me dekolte halter, sërish nga Luzia do Nascimento, i cili të kujtonte fort atë që Stella McCartney e krijoi për Meghan Markle. E kombinoi me vathë smeraldi dhe diamanti të gjyshes së saj Francisca dhe me një karficë smeraldi dhe diamanti në flokët gjysmë të mbledhura.

Tre vjet më vonë, fotografitë nga Mafra ende duken si nga koha kur mbretëritë kishin edhe territore. A është kjo nostalgji, shfaqje për turistët apo thjesht një familje që i ruan traditat e veta ndërsa shteti prej kohësh e ka zgjedhur formën e tij?