Kompania që prodhon çipat mbi të cilët punon thuajse e gjithë inteligjenca artificiale në botë po përgatitet ta blejë edhe vendin ku ato modele depozitohen. Nvidia ka rënë dakord të paguajë 12,9 miliardë dollarë (rreth 11,9 miliardë euro) për Hugging Face - platformën në të cilën zhvilluesit ngarkojnë dhe shkarkojnë modele me kod të hapur. Marrëveshja ende nuk është nënshkruar dhe, sipas burimeve, mund të dështojë. Por heshtja e Nvidias thotë mjaftueshëm: firma zakonisht reagon shpejt kur dëshiron të demantojë.

Hugging Face është themeluar në vitin 2016 dhe sot është depoja më e njohur për modele me kod të hapur. Ky është vendi ku shkon kushdo që nuk dëshiron të paguajë për sistemet e mbyllura të OpenAI-t ose Anthropic-ut. Pra, Nvidia nuk blen produkt - blen pozicion.

Pse pozicion? Sepse dominimi i saj është nën presion pikërisht nga blerësit e saj më të mëdhenj. OpenAI, Google, Amazon dhe Anthropic të gjithë ndërtojnë çipa të vetët për të varur më pak prej saj. Secili prej tyre që ia del, është një klient më pak. Por ekosistemi me kod të hapur punon anasjelltas: sa më shumë alternativa të ketë jashtë laboratorëve të mbyllur, aq më shumë firma mbeten të lidhura me harduerin e Nvidias. Prandaj kompania tashmë ka investuar dhjetëra miliarda në modele të veta me kod të hapur. Blerja e Hugging Face-it është hapi tjetër në të njëjtën llogari.

Drejtori ekzekutiv i Hugging Face-it, Klem Delang, gjithë vitin qëndron publikisht në një vijë me Nvidian. Në një intervistë këtë muaj tha se firma u mbrojt nga një sulm kibernetik me një version të një modeli kinez me kod të hapur të përshtatur nga Nvidia. Përmendi edhe letrën e nënshkruar nga drejtori i Nvidias, Xhensen Huang, dhe 24 kompani të tjera, në të cilën kërkohet që qeveria amerikane t'i mbështesë modelet e hapura në vend që t'i kufizojë. Në një intervistë tjetër në korrik paralajmëroi se Kina „dukshëm dominon“ në kodin e hapur.

Çmimi është kërcim që kërkon shpjegim. Në vitin 2023 Hugging Face mblodhi 235 milionë dollarë me një vlerësim prej 4,5 miliardësh. Të ardhurat i ka rreth 150 milionë dollarë në vit, çka është e vogël në botën e inteligjencës artificiale. Trembëdhjetë miliarda për një firmë me të ardhura të tilla është shumëfishues që rrallë refuzohet - ndërsa vjet Hugging Face refuzoi një ofertë të Nvidias për investim prej 500 milionësh, duke thënë se nuk dëshiron investitor dominues që do t'ia formësojë vendimet. Blerja është diçka tjetër: kur tashmë e shet firmën, pyetja e kontrollit nuk ekziston më.

Ka edhe një llogari më të heshtur në sfond. Nvidia u ka premtuar klientëve të vet se do të ndihmojë të mbulojë një pjesë të kostos për kapacitete cloud me vlerë dhjetëra miliarda. Nëse ato kapacitete mbeten të pashfrytëzuara, barra bie mbi të. Me Hugging Face në duar, tepricën mund t'ua rishesë klientëve të platformës. Një blerje që zgjidh tri probleme të ndryshme njëherësh.

Tregu i mjeteve rreth inteligjencës artificiale ka nisur të mbyllet. Para disa javësh Stripe pagoi mbi 7 miliardë dollarë për OpenRouter - një startap që në maj vlente 1,3 miliardë. Pra, infrastruktura që e ndërtuan firma të pavarura në tri vitet e fundit tani po thithet nga disa emra të mëdhenj. Kodi i hapur mbetet i hapur, por njerëzit që e mirëmbajnë gjithnjë e më shpesh marrin pagë nga po ato kompani dominimin e të cilave duhej ta thyente.