Merkez Bankası Alta Banka Manastır'ı Devraldı: Banka "Likit", Müşteriler Karttan Haftada En Fazla 10.000 Dinar Harcıyor

Cumartesi günü Alta Banka AŞ Manastır, likit olduğunu ve müşterilerin "mevduatlarını serbestçe kullanabildiğini" açıkladı. Pazar öğleden sonra Merkez Bankası Başkanı Trayko Slaveski olağanüstü basın toplantısına çıktı ve Merkez Bankası'nın geçici yönetim getirdiğini, bankanın yönetimini devraldığını duyurdu. Bu iki haberi tek bir gün ayırıyor ve yan yana zor duruyorlar.

Müşteriler için en önemli rakam 10.000 dinar. Vatandaş hesaplarından bankanın ödeme kartlarıyla yapılacak çıkışlar için haftalık limit bu kadar. Alta Banka müşterileri arasındaki iç transferler, hem vatandaşlar hem şirketler için sınırsız kalıyor. Süre yok: yönetimin ne kadar süreceği de limitin ne zamana kadar geçerli olduğu da şimdilik açıklanmadı.

Sağlıklı banka, başkasının yönetiminde

Slaveski, önlemin bozulan mali durumun sonucu olmadığını savunuyor. Ona göre banka likit, yüksek sermayeli, sağlam kredi portföyüne sahip ve denetim standartlarını karşılıyor, yöneticiler ise bankanın varlıklarını ve mevduat sahiplerinin çıkarlarını korumak için orada. O zaman her müşterinin ATM önünde sorduğu soru kalıyor: her şey yolundaysa, param neden limitte?

Yanıtın bir kısmı Belgrad'da. Sırbistan Merkez Bankası 30 Ekim'de mali durumdaki ciddi bozulma nedeniyle Alta Banka AŞ Belgrad'ın faaliyet iznini iptal etti, orada faaliyetler ve sermaye hareketleri hakkında soruşturmalar da açıldı. Belgrad'daki banka, eski adı Stopanska Banka Manastır olan Manastır'daki bankanın adi hisselerinin yüzde 95,1754'üne sahip. Sahibi Davor Matsura, her iki bankanın yönetim yapısında yer alıyor.

Merkez Bankası o zaman ayrı bir tüzel kişilik söz konusu olduğunu ve Sırbistan'da iznin iptal edilmesinin Manastır'da otomatik iptal anlamına gelmediğini açıklıyordu. Ayrı tüzel kişilik iki gün içinde düzenleyicinin atadığı yöneticilerin elinde kaldı.

Manastır'da kuyruklar ve iki milyon euro

Vatandaşlar basın toplantısını beklemedi. Cumartesi günü Manastır'daki ana şubenin önünde kuyruklar vardı, Başkana göre o güne kadar bankadan yaklaşık iki milyon euro çekilmişti. Kim çekti? Milletvekili Slavyanka Petrovska tam olarak bu soruyu sordu ve daha zor bir soru ekledi: herkes öğrenmeden önce birileri uyarıldı mı? Yanıtı Meclis'te arayacağını duyurdu.

Kamuoyunda Sırbistan'dan Makedonya'ya yaklaşık 100 milyon euro aktarıldığına dair gayriresmi bilgiler de dolaştı. Mali İstihbarat Dairesi, son 48 saatte Manastır'daki bankaya veya bankadan yüksek tutarlı işlem bilgisi gelmediğini açıkladı. Bu iki günlük bir yanıt. Öncesi için şimdilik yanıt yok.

Taksit kalıyor, kart limitte

Gerçek kişilerin mevduatı, yasal koşullar ve sınırlar çerçevesinde Mevduat Sigorta Fonu aracılığıyla sigortalı, diye hatırlattı bankanın kendisi. Krediler ise beklemiyor: Başkan, yönetimin müşterileri sözleşme yükümlülüklerinden kurtarmadığı uyarısında bulundu. Taksit tam tutarıyla borç olarak kalıyor, kendi paran ise karttan haftada 10.000 dinar olarak harcanıyor.

Slaveski doğrulanmamış bilgilerin yayılmaması çağrısı yaptı. Çağrı makul, ama doğrulanmamış bilgiler tam da doğrulanmış olanların tarihi olmadığı yerde büyüyor. Bu ne zamana kadar sürecek, Belgrad'daki sahip batarken denetim ne gösterdi ve bankanın devrinden önce hangi kontroller yapıldı? Bunlar Başkan'a sorulacak sorular, ATM önündeki insanlara değil.