Народната банка ја презеде Алта банка Битола: Банката е „ликвидна“, а клиентите трошат најмногу 10.000 денари неделно од картичка

Во сабота Алта банка АД Битола соопшти дека е ликвидна и дека клиентите „можат слободно да располагаат со своите депозити“. Во недела попладне гувернерот Трајко Славески излезе на вонредна прес-конференција и објави дека Народната банка воведува привремена администрација и го презема управувањето со банката. Еден ден ги дели овие две вести, и тие тешко стојат една до друга.

За клиентите најважната бројка е 10.000 денари. Толку е неделниот лимит за одлив од сметките на граѓаните преку платежните картички на банката. Интерните трансфери меѓу клиенти на Алта банка остануваат неограничени, и за граѓаните и за фирмите. Рок нема: засега не е соопштено колку ќе трае администрацијата, ниту до кога важи лимитот.

Здрава банка, под туѓо управување

Славески тврди дека мерката не е последица на нарушена финансиска состојба. Според него, банката е ликвидна, високо капитализирана, со солидно кредитно портфолио и ги исполнува супервизорските стандарди, а администраторите се тука за да ги заштитат имотот на банката и интересите на штедачите. Тогаш останува прашањето што го поставува секој клиент пред банкомат: ако сè е во ред, зошто моите пари се на лимит?

Дел од одговорот е во Белград. Народната банка на Србија на 30 октомври ѝ ја одзеде дозволата за работа на Алта банка АД Белград поради сериозно влошување на финансиската состојба, а таму се отворија и истраги за работењето и за движењето на капиталот. Белградската банка поседува 95,1754 проценти од обичните акции на битолската, некогашна Стопанска банка Битола. Сопственикот Давор Мацура е дел од управувачката структура и на двете банки.

Народната банка уште тогаш објаснуваше дека станува збор за посебен правен субјект и дека одземањето на дозволата во Србија не значи автоматско одземање на дозволата во Битола. Посебниот правен субјект за два дена заврши под администратори назначени од регулаторот.

Редици во Битола и два милиони евра

Граѓаните не чекаа прес-конференција. Во сабота пред главната филијала во Битола имаше редици, а според гувернерот до тој ден од банката биле повлечени околу два милиони евра. Кој ги повлекол? Пратеничката Славјанка Петровска го постави токму тоа прашање и додаде уште едно, потешко: дали некој бил предупреден пред да дознаат сите други. Најави дека одговор ќе бара во Собранието.

Во јавноста циркулираа и неофицијални информации дека од Србија кон Македонија биле префрлени речиси 100 милиони евра. Управата за финансиско разузнавање соопшти дека во последните 48 часа до неа не стигнала информација за реализирани трансакции во големи износи од и кон битолската банка. Тоа е одговор за два дена. За времето пред тоа одговор засега нема.

Ратата останува, картичката е на лимит

Депозитите на физичките лица се осигурени преку Фондот за осигурување на депозити, во законските услови и лимити, потсети самата банка. Кредитите, пак, не чекаат: гувернерот ги предупреди клиентите дека администрацијата не ги ослободува од договорните обврски. Ратата останува обврска во полн износ, а сопствените пари од картичка се трошат по 10.000 денари неделно.

Славески апелираше да не се шират непроверени информации. Апелот е разумен, но непроверените информации растат токму таму каде што проверените немаат датум. До кога ќе трае ова, што покажал надзорот додека белградскиот сопственик тонел и какви проверки претходеле на преземањето на банката? Тоа се прашања за гувернерот, а не за луѓето пред банкомат.