Basın toplantısı yok, kürsüden konuşma yok. Rusya, NATO'ya en sert mesajını Belçika'daki Rus büyükelçiliği aracılığıyla iletilen gayriresmî bir diplomatik belgeyle gönderdi. İçeriği ise gayriresmî olmaktan çok uzak: İttifak Kaliningrad bölgesini Rusya'nın geri kalanından koparmaya çalışırsa, Moskova elindeki her şeye başvurmaya hazır.

Belgede, "Rusya, topraklarını savunmak için elindeki tüm silah cephaneliğini kullanmaya hazırdır" ifadesi yer alıyor. Moskova, belgede İttifak'ı Kaliningrad çevresinde "askerî-siyasi durumun daha önce görülmemiş şekilde tırmandırılması"yla suçluyor ve üye ülkelerin bölgenin izolasyonunun nasıl görüneceğinin provasını şimdiden yaptığını iddia ediyor. Rusya'ya göre böyle bir gelişme "doğrudan silahlı çatışma riskini önemli ölçüde artırır."

Brüksel'den yanıt hızlı ve bilinen senaryoya uygun geldi. NATO Sözcüsü Allison Hart, "Rusya'nın NATO'ya gayriresmî bir belge gönderdiğini ve yanıt verdiğimizi doğrulayabilirim" dedi. İttifak savunma amaçlı, tatbikatları "Rusya'nın hiçbir bölgesi için risk oluşturmuyor"; Hart şunu da ekledi: "Her türlü sorumsuz nükleer söylem dahil, güç kullanma tehdidini şiddetle kınıyoruz." NATO, üyelerinin topraklarını savunacak araçlara sahip olduğunu belirtiyor.

Neden Kaliningrad?

Kaliningrad, Baltık Denizi'nde, anavatandan tamamen kopuk ve iki NATO üyesi Polonya ile Litvanya arasına sıkışmış bir Rus toprağı. Rus Baltık Filosu'nun karargâhı orada; Moskova oraya hem konvansiyonel hem de nükleer savaş başlığı taşıyabilen İskender füze sistemlerini de konuşlandırdı. Başka bir deyişle: İttifak ülkeleriyle çevrili, nükleer dişleri olan bir Rusya parçası.

Gerilim gökten düşmedi. 23 Eylül'de Rus Mi-8 askerî helikopteri Kaliningrad bölgesinden kısa süreliğine Polonya hava sahasına girdi, Polonya savaş uçaklarını havalandırdı. Geçen hafta NATO uçakları, Kaliningrad ile Rusya'nın geri kalanı arasında transponderleri kapalı ve bildirilmiş uçuş planı olmadan uçan Rus askerî uçaklarını defalarca önledi.

Moskova bir süredir NATO'nun toprak parçasını ablukaya almak için senaryolar hazırladığını iddia ediyor, İttifak ise bunu reddediyor. İki taraf da sadece kendini savunduğunu söylüyor - en tehlikeli sarmallar da tam bu cümleyle başlar. Balkanlar bu sahneyi ezbere bilir.

Bu, uzak bir Baltık hikâyesi değil. Kolektif savunma antlaşmasının 5. maddesi, 2020'den beri İttifak'ta olan Makedonya dahil tüm üyeler için geçerli. Soru şu: Brüksel'de ve Moskova'da diplomatik kâğıttan gerçek ateşe kaç adım kaldığını hâlâ sayan biri var mı?