Nuk ka konferencë për shtyp, nuk ka fjalim nga foltorja. Rusia mesazhin e saj më të ashpër për NATO-n e dërgoi me një dokument diplomatik joformal, të dorëzuar përmes ambasadës ruse në Belgjikë. Përmbajtja, megjithatë, është gjithçka tjetër përveç joformale: nëse Aleanca përpiqet ta shkëpusë rajonin e Kaliningradit nga pjesa tjetër e Rusisë, Moska është e gatshme të kapet pas gjithçkaje që ka.

„Rusia është e gatshme të përdorë gjithë arsenalin e armëve që ka në dispozicion për të mbrojtur territorin e saj“, thuhet në dokument. Moska në të e akuzon Aleancën për „përshkallëzim të papara deri më tani të situatës ushtarako-politike“ rreth Kaliningradit dhe pohon se anëtaret tashmë po ushtrojnë se si do të dukej izolimi i tij. Një zhvillim i tillë, sipas Rusisë, „do ta rriste ndjeshëm rrezikun e një përplasjeje të drejtpërdrejtë të armatosur“.

Përgjigjja nga Brukseli erdhi shpejt dhe sipas skenarit të njohur. „Mund të konfirmoj se Rusia i dërgoi NATO-s një dokument joformal dhe se ne u përgjigjëm“, deklaroi zëdhënësja e NATO-s, Alison Hart. Aleanca është mbrojtëse, ushtrimet e saj „nuk përbëjnë rrezik për asnjë pjesë të Rusisë“, ndërsa Hart porositi: „E dënojmë ashpër kërcënimin me përdorim force, përfshirë çdo retorikë bërthamore të papërgjegjshme.“ NATO shton se i ka mjetet për ta mbrojtur territorin e anëtareve të saj.

Pse pikërisht Kaliningradi

Kaliningradi është eksklavë ruse në Detin Baltik, plotësisht e ndarë nga mëmëdheu dhe e ngujuar mes Polonisë dhe Lituanisë - dy anëtare të NATO-s. Atje është selia e Flotës Baltike ruse, ndërsa Moska atje vendosi edhe sistemet raketore „Iskander“, që mund të bartin koka luftarake edhe konvencionale edhe bërthamore. Me fjalë të tjera: një copë Rusi me dhëmbë bërthamorë, e rrethuar nga vende të Aleancës.

Tensionet nuk ranë nga qielli. Më 23 shtator një helikopter ushtarak rus Mi-8 hyri për pak kohë nga rajoni i Kaliningradit në hapësirën ajrore polake, ndërsa Polonia ngriti avionët luftarakë. Javën e kaluar avionët e NATO-s disa herë kapën aparate ushtarake ruse që fluturonin mes Kaliningradit dhe pjesës tjetër të Rusisë me transponderë të fikur dhe pa plane fluturimi të paraqitura.

Moska prej kohësh pohon se NATO përgatit skenarë për bllokadën e eksklavës, ndërsa Aleanca e mohon. Të dyja palët thonë se vetëm mbrohen - e pikërisht me këtë fjali fillojnë spiralet më të rrezikshme. Ballkani e di këtë skenë përmendsh.

Kjo nuk është histori e largët baltike. Neni 5 i traktatit për mbrojtje kolektive vlen për të gjitha anëtaret, pra edhe për Maqedoninë, e cila është në Aleancë që nga viti 2020. Pyetja është nëse dikush në Bruksel dhe në Moskë ende numëron sa hapa mbetën nga letra diplomatike deri te zjarri i vërtetë.