Başbakan Hristijan Mickoski ve Cumhurbaşkanı Gordana Siljanovska-Davkova, Ulahların ulusal günü olan 23 Mayıs vesilesiyle resmi tebriklerini gönderdi. Her yıl yinelenen, ritüel hâle gelmiş o hep aynı devlet tebriklerinden biri. Tek küçük farkla - bu yıl altındaki siyasi bağlam daha okunaklı.

Mickoski Ulah topluluğunun „tarihsel rolüne ve kültürel katkısına" işaret etti. Siljanovska, Makedonya'nın „Ulahların anayasal bir etnik varlık olarak tanındığı tek devlet" olduğunu vurguladı. Önemli bir açıklama - komşu ülkelerdeki Ulahlar (Yunanistan, Arnavutluk, Bulgaristan, Romanya) küçük etnik azınlıklar olarak tanınıyor, ama hiçbirinde Makedonya'daki kadar anayasal bir konuma sahip değiller.

2021 nüfus sayımına göre Makedonya'da 8.714 vatandaş kendini Ulah olarak beyan etti - resmi olmayan tahminler ise on yıllardır süren asimilasyonu da hesaba katarak 15.000-20.000'e çıkıyor. Birkaç şehirde - Manastır, Kruşova, İştip - ve daha küçük köylerde yoğunlaşmışlar. Sayısal olarak büyük olmayan bir topluluk, ama dilleri - bir Roman dialekti olan Ulahça - ve gelenekleri - tüccar, hayvancı, çarşı kültürü - Balkan mozaiğinin önemli ipliklerinden. Geniş Ulah nüfusu yavaş bir dil kaybı içinde - yalnızca 3.151 vatandaş Ulahça'yı anadili olarak beyan etti; gençler Makedonca ve Arnavutça'ya kayıyor.

Ulahlara yönelik siyasi söylem tam da bedavadan değil. Ulahlar geleneksel olarak Makedon siyasi anaakımına sadık bir grup sayılır - oy tabanları mütevazı ama tutarlı. Bu tarz „tasdik edici tebrikler" o köprüyü canlı tutmanın bir parçası. Hükümet için risk yok, siyaseten güvenli bir jest, aynı zamanda diğer azınlıklara verilen bir mesaj: „Sadıksanız haklarınıza saygı duyarız".

Ulahlara saygı, ancak dilin korunması için somut adımlar geldiğinde inandırıcı olur. İlkokullarda Ulahça dersleri. Ulah kültür derneği Manuš için finansman. Kruşova'daki eski çarşı mimarisinin korunması. Hepsi devletin yetki alanında ve hiçbir tebrik bunların yerini tutmuyor. Ulahlar 20 yıl önce de tebrikleri duydu. Hâlâ somut kararları bekliyorlar.