Skip to content

СВЕТОТ ПРЕД НОВ ЕКОНОМСКИ ПОТРЕС: ЗЛАТОТО И СРЕБРОТО ТОНАТ, ТЕХНОЛОШКИТЕ ГИГАНТИ ГУБАТ МИЛИЈАРДИ

1 мин. читање
Сподели
СВЕТОТ ПРЕД НОВ ЕКОНОМСКИ ПОТРЕС: ЗЛАТОТО И СРЕБРОТО ТОНАТ, ТЕХНОЛОШКИТЕ ГИГАНТИ ГУБАТ МИЛИЈАРДИ

Светските финансиски пазари испраќаат сè повеќе предупредувачки сигнали. Златото и среброто бележат драматични падови, акциите на технолошките компании се под силен притисок, автомобилската индустрија се соочува со сериозни проблеми, а нестабилните цени на нафтата дополнително ја зголемуваат неизвесноста. Прашањето веќе не е само колку ќе изгубат инвеститорите, туку дали светската економија се приближува кон нова длабока рецесија.

Златото, кое традиционално се смета за сигурно прибежиште во време на криза, на 16 ноември падна на околу 3.831 долар за унца, најниско ниво од октомври 2025 година. Во споредба со јануарскиот рекорд, неговата вредност е намалена за приближно 31,5%.

Уште подраматична е состојбата со среброто. На 16 ноември неговата цена падна на околу 46,50 долари за унца, што претставува пад од приближно 61% во однос на јануарскиот максимум.

Причините се силниот долар, високите каматни стапки и стравувањата за идната индустриска побарувачка.

Американската берза на 16 ноември доживеа силен удар. Индексот Nasdaq падна за 2,5%, S&P 500 за 1,9%, а Dow Jones изгуби 739 поени.

Особено загрижувачки е притисокот врз Nvidia и секторот на полупроводници. Инвеститорите сè почесто се прашуваат дали огромните вложувања во вештачка интелигенција ќе донесат доволно профит за да ги оправдаат високите берзански вреднувања.

Истовремено, расте претпазливоста кон компании како Microsoft, Amazon, Alphabet и Meta, чиј развој во голема мера е поврзан со инвестициите во вештачка интелигенција и дата-центри.

Анкета на Bank of America покажува дека инвестициските фондови го намалиле своето нето наттежинско учество во технолошки акции од 37% на 12% за само еден месец — најголема ваква промена од 2006 година.

Нафтата поскапуваше, а сега повторно паѓа – нестабилност што ја загрозува економијата

Во октомври цената на суровата нафта Brent порасна за 13,6%, под влијание на геополитичките тензии и загриженоста за снабдувањето преку Блискиот Исток.

Но, на 16 ноември цената повторно се намали, на приближно 92 долари за барел. Тоа покажува дека енергетскиот пазар е исклучително нестабилен.

Високата цена на нафтата директно влијае врз транспортот, индустриското производство, земјоделството и цените на храната. Доколку енергетските трошоци останат високи, а економската активност истовремено забавува, светот би можел повторно да се соочи со стагфлација – комбинација од слаб економски раст и висока инфлација.

Постојат неколку сериозни предупредувачки сигнали: пад на вредноста на финансиските средства, високи трошоци за задолжување, притисок врз индустриските компании, геополитички конфликти и неизвесност околу профитабилноста на огромните инвестиции во вештачка интелигенција.

Светот не е во рецесија, но предупредувањата се сè погласни

Најголеми падови на акциите

Компанија Пад за последен месец Пад за 3 месеци
Intel −38,3% −42,6%
Dell Technologies −29,0% −31,6%
Nvidia −27,1% −28,9%
Lam Research −20,1% −35,7%
Micron Technology −18,2% −23,6%

Извор: Quantisnow, берзански податоци од 16.11.2026.

Особено драматичен е падот на Intel, кој на 30 октомври изгуби 28,6% за само еден ден. Nvidia, пак, изгуби повеќе од една четвртина од вредноста за еден месец.

BMW – пад од речиси 39% од почетокот на годината

−38,82%

Од почетокот на 2026

BMW: −35,79% за 12 месеци; последна потврдена цена 56,98 евра по акција на 16 ноември.

За разлика од Intel, BMW имал мал раст во последниот месец, но неговата годишна берзанска слика останува силно негативна.

Mercedes, Volkswagen и Stellantis

Компанија Пад од почетокот на 2026 Пад за 12 месеци
Mercedes-Benz −32,71% −32,14%
Volkswagen (VOW3) −35,26% −31,35%
Stellantis −65,89% −62,76%