Притвор за напаѓачот од Охрид дури по нови докази: Јанев најавува санкции за полицајци што ги газат процедурите
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
17.11.2026
16.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
17.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
17.11.2026
16.11.2026
18.11.2026
17.11.2026
16.11.2026
18.11.2026
18.11.2026
17.11.2026
23.04.2026
23.04.2026
12.04.2026
Балканот го знае германскиот автомобилски модел од гастарбајтерските приказни: добра плата, кратка работна недела, работно место што се чува до пензија. Сега Мерцедес-Бенц соопшти дека засега нема да вложува во своите фабрики во Германија. Тоа го кажа Михаел Шибе, раководителот на производството, а директорката за човечки ресурси Брита Зегер веќе пресметува кои погони вреди компанијата да ги задржи на долг рок.
Мерцедес не е сам. Фолксваген размислува да затвора погони, а Бош најавува илјадници отпуштања. Управата на Мерцедес бара пониски трошоци, подолго работно време и помалку дополнителни исплати. Најконкретниот предлог: вработените наместо сегашните 35 да работат до 40 часа неделно, без покачување на платата. Компанијата проценува дека само со тоа би заштедила околу 800 милиони евра годишно. Пет часа повеќе секоја недела, а платата да остане каде што е – така звучи „реструктурирање“ кога ќе се преведе на јазикот на работникот.
Синдикатот: „Затворање не доаѓа предвид“
ИГ Метал реагираше веднаш. „Затворањето фабрика за ИГ Метал не доаѓа предвид“, порача регионалната синдикална претставничка Барбара Реш. Уште поостар беше претседателот на работничкиот совет Ергун Лумали: „Цврсто го отфрламе затворањето на фабриката и знаеме како да се браниме.“
Во игра е цела економија, не само една фабрика. Германските производители на автомобили и нивните добавувачи во 2025 година оствариле приход од околу 534 милијарди евра и директно вработувале во просек 732.000 луѓе. Кога ќе се пресметаат и пошироките економски врски, автомобилската индустрија носи околу 8,7 отсто од бруто додадената вредност на германската економија.
Источна Европа како аргумент
Тука приказната ни се приближува. Според внатрешните податоци наведени во извештајот, трошокот за труд во фабриката на Мерцедес во Кечкемет, Унгарија, е околу 75 отсто под германскиот просек – значи околу четвртина – а вработените таму работат подолго. Шибе тврди дека час работа во Германија може да чини и до пет пати повеќе отколку во Источна Европа. Кога германската индустрија прави вакви споредби, погоди кој е евтиниот дел од реченицата. И дали некој во таа управа прашува зошто работникот на исток работи подолго за четвртина од трошокот – или тоа е само бројка што добро стои на слајд?
Кина: од купувач до конкурент
Германскиот модел со децении почиваше на скапи и квалитетни возила што се продаваа низ светот со високи маржи. Кинескиот пазар беше клучен: Фолксваген, Мерцедес-Бенц и БМВ таму продаваа милиони автомобили, а заработката од Кина ги покриваше високите трошоци за производство дома. Во меѓувреме Кина од купувач стана еден од најсериозните конкуренти. Компании како BYD развија електрични автомобили, батерии и софтвер, и почнаа да ги освојуваат купувачите со агресивни цени. Фолксваген има сериозни проблеми на кинескиот пазар, а БМВ и Мерцедес бележат пад на продажбата и на заработката.
Затоа управите се обидуваат дел од товарот на кризата да го префрлат врз вработените. Но подолгата работна недела нема да напише подобар софтвер, ниту ќе го врати изгубениот пазарен удел. Тоа не го велат само синдикалците. Михаел Хитер, директорот на Германскиот економски институт, кој е близок до работодавците, предупредува дека Германија изгубила голем дел од ценовната конкурентност, особено во однос на Кина, и проценува дека кинескиот јуан е потценет за 20 до 30 отсто. Според него, дури ни подобрата конкурентност на германската економија не би ја избришала целосно предноста на кинеските производители.
1984 година повторно на маса
ИГ Метал има повеќе од два милиони членови и е најголемиот поединечен синдикат во Германија. Токму тој синдикат ја изборил 35-часовната работна недела во 1984 година, по речиси седум недели штрајк на металците. Денес претседателката Кристијане Бенер го подготвува синдикатот за еден од најголемите работни спорови во неговата историја. Извршниот одбор на 12 ноември одобри можност за 24-часовни предупредувачки штрајкови, а во досегашните пократки прекини на работата учествувале околу 464.000 вработени. Синдикатот бара покачување на платите од пет отсто, гаранции за работните места и обврзувачки гаранции за вложувања во домашните фабрики.
Стравот на работниците е едноставен: ако денес прифатат пониски плати и подолго работно време, дали тоа навистина ќе ги спаси работните места – или фабриката сепак ќе се затвори за неколку години? Секој што ја поминал транзицијата на Балканот ја знае оваа сцена напамет: прво отстапките, потоа катанецот.
Следниот голем тест е на 24 ноември, кога треба да почнат новите преговори за платите во Фолксваген. „Немаме време за губење“, предупреди директорот за човечки ресурси Арне Мајсвинкел. БМВ, кој долго важеше за еден од најстабилните германски производители, исто така ги намалува вработените, намалувања на персоналот се очекуваат и во Порше и во Ауди, а Бош најавува дополнителни отпуштања. Експертите предупредуваат дека до 2030 година во германската автомобилска индустрија би можеле да исчезнат најмалку 200.000 работни места.
Управите вината ја префрлаат на кинеската конкуренција, послабата побарувачка и трошоците што азиските пазари веќе не ги покриваат. Синдикатот покажува кон профитите, дивидендите и грешките на менаџментот. Преговорите сè уште можат да спречат поширок судир, но предупредувачките штрајкови се веќе одобрени. Останува прашањето што никој во управите не го поставува гласно: кој ќе плати за годините кога Кина се гледаше само како пазар, а не како конкурент?
Најновите 10 вести од оваа категорија
Москва веќе слави нова Јалта, а Киев и Токио стравуваат од поделба зад затворени врати. Балканот добро знае како изгледа...
Повеќе од 3.500 авиони во воздух, речиси 8.000 откажани летови и министер што признава: „Системот ќе продолжува да откажува.“ Ако...
Лопати во шума, сефови и пет машини за броење пари: новата унгарска власт го отвора наследството од 16 години Орбан....
Во овој век американското небо вака целосно се затвори само по 11 септември 2001 и по дефектот во јануари 2023....
Бродот бил врзан за брегот, патниците се подготвувале да слезат по осумдневно крстарење - и тогаш во него удрил танкер...
Според документите на норвешката Специјална истражна единица, Хакон лично се јавил во полицијата за апсењето на посинокот. Мете-Марит во тие...
Само еден републиканец се спротивстави, сите останати го заштитија министерот. Балканот добро ја знае сцената кога мнозинството само одлучува дали...
Утрото пред преговорите, украинскиот претседател ја објави понудата што ја добил зад затворени врати. Балканот знае колку вредат гаранциите што...
Милион долари од Епстин за агенцијата, десет модели во контакт со него по пресудата и 50 модели префрлени во новата...
Полицијата реагираше за 23 секунди. Системот што му ја издал дозволата на човек со „многу радикални ставови“ имал многу повеќе...
Оваа страница користи колачиња - дали е тоа во ред? Дознај повеќе
Први дознајте кога Метла пушта нешто ново
Оставете е-маил и ќе Ви пишеме кога има нов водич или нешто ново на Метла.