BULLGARIA NGA MILANOJA NË TOKIO OSE TURP PËR EVROPËN

A po e përdor Sofja pozitën e saj evropiane për t'i kthyer mosmarrëveshjet dypalëshe në kushte evropiane, duke u paraqitur njëkohësisht si viktimë e mosrespektimit të të drejtave të pakicave?

Bashkimi Evropian duhet të përgjigjet: a i jep anëtarësimi një shteti të drejtën të vendosë kushte që vetë nuk i përmbush?

Evropa duhet të jetë bashkësi shtetesh të barabarta, jo instrument presioni politik ndaj atyre që ende presin para dyerve të saj!

Bullgaria do të kërkojë ndryshime kushtetuese edhe nga çdo vend kandidat i radhës, nga Milanoja deri në Tokio.

Bullgaria hyri në Bashkimin Evropian më 1 janar 2007, pas Greqisë, Sllovenisë dhe Hungarisë. Në kohën kur këto shtete po anëtarësoheshin në BE, Sofja si anëtare nuk mund ta kushtëzonte anëtarësimin e tyre me kërkesa për pakicat bullgare.

Por pas hyrjes në BE, Bullgaria e hap gjithnjë e më aktivisht çështjen e bashkësive bullgare në shtete të tjera.

Kroacia i futi bullgarët në Kushtetutën e saj në vitin 2010, para se të bëhej anëtare e BE-së në vitin 2013.

Shqipëria e njohu pakicën kombëtare bullgare në vitin 2017, pas kërkesave diplomatike nga Sofja.

Kosova u përball me kërkesa të drejtpërdrejta bullgare për njohjen e bashkësisë bullgare. Në dhjetor 2023, presidenti bullgar Rumen Radev e hapi edhe çështjen e vendit të saj në sistemin kushtetues dhe ligjor të Kosovës.

Serbia prej vitesh merr kërkesa nga Bullgaria për mbrojtje më të mirë të të drejtave të pakicës bullgare.

Moldavia është objekt i aktiviteteve diplomatike bullgare për ruajtjen e të drejtave të bashkësisë bullgare dhe të statusit të rajonit të Tarakliasë.

Ukraina. Në qershor 2026 u shfaqën edhe informacione mediatike se Sofja po mendon ta lidhë mbështetjen për negociatat e anëtarësimit të Ukrainës me garanci shtesë për pakicën bullgare.

Maqedonia, ndryshe nga këta shembuj, përballet me një kusht konkret: futjen e bullgarëve në Kushtetutë që të kalojë në fazën e radhës të negociatave të anëtarësimit me BE-në.

Kushtetuta bullgare nuk i përmend me emër pakicat kombëtare. Në të njëjtën kohë, çështja e të drejtave të personave që vetëidentifikohen si maqedonas në Bullgari prej vitesh është objekt vërejtjesh nga institucionet evropiane.

Nëse Sofja mendon se shkrimi me emër në kushtetutë është garanci e domosdoshme për bullgarët në Maqedoni, pse nuk e zbaton këtë parim në Kushtetutën e vet?

Bashkimi Evropian duhet të shpjegojë qartë se ku kalon kufiri midis mbrojtjes së të drejtave të pakicave dhe përdorimit të procesit të anëtarësimit për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve dypalëshe.