Kryeministri Hristijan Mickoski doli me një deklaratë që përzien tri gjëra në një fjali: reformat po ecin, LSDM po i bllokon, dhe Brukseli së shpejti do të konfirmojë atë që edhe vetë kryeministri tashmë po thotë - se Maqedonia „kaloi nga vendi i fundit në të parin" në rajon për nga agjenda e reformave. A është kjo realitet, apo grim politik para zgjedhjeve lokale, do ta shohim në javët në vijim.

Sipas kryeministrit, vetëm dy nga gjithsej dhjetë detyrime të mbetura nga agjenda e reformave nuk do të dorëzohen. Njëra - legjislacioni zgjedhor - është bllokuar nga opozita. Ky është diskurs i ndërlikuar. Kur qeveria ka 70 vota dhe dëshiron të miratojë ligj zgjedhor, asnjë LSDM nuk mund ta bllokojë - nëse deputetët vijnë në seancë dhe votojnë. Por kur qeveria nuk ka vota të mjaftueshme, opozita ka të drejtë - dhe përgjegjësi - të thotë jo.

Pika e Mickoskit: ai pret sinjal pozitiv nga Brukseli. Që Maqedonia do të vendoset para Malit të Zi dhe Shqipërisë për nga reformat. Kjo tingëllon mirë. Por Brukseli nuk i jep këto sinjale lehtë - dhe kur i jep, ato janë të nuancuara, me rezerva, dhe zakonisht lexohen vetëm në forume në Bruksel, jo në seanca në Shkup.

Çfarë nuk na thotë kryeministri: me cilat masa konkrete i kemi tejkaluar të tjerët? A kemi tregues më të mirë për gjyqësorin, për korrupsionin, për lirinë e medias? Apo jemi vetëm „krah për krah" me Malin e Zi - një vend që edhe ai ka zonat e veta të parregulluara? Kryeministri pohon „krah për krah". Ky është leximi optimist.

Për qytetarët, që në fund të fundit këtë e masin në çmimet e rrymës, në radhët për dokumente, në funksionimin e institucioneve shtetërore - agjenda e reformave është një koncept pa praktikë. Kur një kryeministër thotë „nga i fundit në të parin", ai flet për dokument. Por kur një qytetar pret dhjetë ditë për letërnjoftim, ai flet për realitet. Dhe të dyja nuk janë e njëjta gjë. Ky është pyetja.

Legjislacioni zgjedhor është shtresë shtesë. Pa të, zgjedhjet lokale të këtij viti, dhe ato parlamentare të vitit 2027, do të mbahen me sistemin ekzistues - që sipas vlerësimeve evropiane ka të metat e veta. Nëse VMRO vërtet do reforma, duhet t'ia kërkojë opozitës, jo ta akuzojë për bllokadë. Ky është testi i vërtetë i kryeministrit.