Yıllarca Amazon, Google, Meta ve Microsoft rüzgâr türbinleri ve güneş parkları satın aldı ve bunu yapay zekânın temiz olacağının kanıtı diye pazarladı. Şimdi dördü birden aynı anda doğal gaza sarılıyor, bir enerji analiz şirketi ise tam da bunun pişmanlık yaratacağını savunuyor.

Noreva'nın raporuna göre ABD'nin bazı bölgelerinde doğal gaz fiyatı önümüzdeki yıllarda üç katına çıkabilir. Nedeni ideolojik değil aritmetik: veri merkezlerinden gelen talep artıyor, arz artışı düşüyor, ve sıvılaştırılmış gaz ihracatı Amerikan piyasasını dünya piyasasına bağlıyor. Bugün fiyat milyon BTU başına yaklaşık 2 ila 4,5 dolar arasında; en çok işlem gören merkez olan Louisiana'daki Henry Hub 3 doların altında. Noreva, bazı merkezlerde 10 doları aşmasını bekliyor.

„Bence enerji piyasalarındaki herkes gaz fiyatının artamayacağı konusunda kendini kandırdı", diyor Noreva'nın icra kurulu başkanı Peter Gardett. „Sadece birkaç yıl öncekinden çok daha dar bir gaz piyasasına varmak için basit aritmetik yeterli."

Bahis ne kadar büyük

Rakamlar ciddi. Mart ayında Meta, Hyperion veri merkezi için Louisiana'da 7,5 gigavatlık bir gaz santrali kurduğunu duyurdu. Birkaç gün içinde Microsoft ve Google ayrı ayrı, ikisi de Teksas'ta olmak üzere birer gigavatlık santrallerini açıkladı. Amazon yine Teksas'ta 7,6 gigavat planlıyor. Onlarca yıl büyük sermaye harcamalarından kaçınan şirketler şimdi ağır sanayi kuruyor ve yazılımdan çok daha az bildikleri bir piyasaya giriyor.

Gardett, konuştuğu bir yatırımcının bu firmaların bilerek üstlendiği gaz fiyatı riskinin büyüklüğüne „şaşırdığını" anlatıyor. „Sadece enerji satın alması gereken biri için normal olmayan şeyler yapıyorlar", diyor.

Farkı kim ödüyor

Yakıt, büyük bir santralden gelen elektriğin maliyetinin yaklaşık yarısı. Yani iki ya da üç kat pahalı gaz, bu „kendi elektriğini getir" veri merkezlerini işletmeyi çok daha pahalı hâle getiriyor. Buradan yalnızca iki çıkış var ve ikisi de başkasına varıyor: ya modele yapılan her sorgu pahalanır, ya da hiperölçekleyiciler şebekeye bağlanıp herkes için elektrik fiyatını yükseltir. Şimdiden tüketicilerin yüzde 80'i veri merkezlerinin elektrik faturalarına etkisinden endişeli. Gaz, aynı faturadaki bir sonraki sütun.

Gardett yanıldıklarını iddia etmiyor - vadeli işlemler şimdilik hiçbir drama sinyali vermiyor. „Mantıksız bir bahis değil", diye kabul ediyor. Yalnızca doğru olduğuna ikna değil. Ve bir sözü tüm rapordan fazlasını anlatıyor: „Alphabet'in gelecekteki gelir toplantılarında doğal gaz fiyatıyla Google'ın sonuçları arasındaki korelasyondan söz ettiklerini duyacaksınız; tuhaf, ama geldiğimiz yer burası."

Asıl ilginç kısım da burada. Karbonsuzlaşmadan en çok söz eden sektör, çeyreklik sonuçlarının bir fosil yakıtın fiyatına bağlı olacağı bir noktaya vardı. Kimse zorladığı için değil, elektriği hemen istediği için; rüzgâr ve güneş ise duyurulmuş bir ürüne uyan bir takvimle gelmiyor. Modelin süresi şebekenin süresinden hızlı akıyorsa, sıfır emisyon vaadinin ne faydası var?