Skip to content

Washington Rus dizeline yönelik yaptırımları gevşetti: Moskova yaklaşık 7 milyar dolar kazanabilir, Kiev bunun savaş parası olduğunu söylüyor

1 dk okuma
Paylaş
Washington Rus dizeline yönelik yaptırımları gevşetti: Moskova yaklaşık 7 milyar dolar kazanabilir, Kiev bunun savaş parası olduğunu söylüyor

Rusya'ya yönelik yaptırımlar yıllarca bir kırmızı çizgi olarak sunuldu. Şimdi bu çizginin bir fiyatı olduğu ortaya çıktı: galon başına 6,28 dolar. Donald Trump 9 Ekim'de Vladimir Putin ile görüştükten sonra bir anlaşma duyurduğunda ABD pompalarında dizelin fiyatı bu seviyeye ulaşmıştı: Rusya ABD ve dünya piyasasına derhal 300.000 tondan fazla dizel, kasımda 500.000 ton daha ve hemen ardından bir milyon ton teslim edecek.

Hepsi bu değil. Trump ek olarak üç milyon ton daha duyurdu, ama bunun bir kısmı Ukrayna saldırılarında ciddi hasar gören Rus rafinerilerinin durumuna bağlı olduğunu ekledi. Satıcının satacak bir şeyi olup olmayacağını bilmediği, alıcının ise indirime şimdiden sevindiği tuhaf bir anlaşma.

Alman hesaplamalarına göre Rusya bu düzenlemenin tamamından yaklaşık yedi milyar dolar kazanabilir. Yalnızca ek üç milyon ton, piyasaya ulaşırsa, yaklaşık 4,2 milyar değerinde olur. Bu paranın ne kadarının Rus ordusuna gideceğini kimse kesin olarak belirleyemez. Ama paranın etiketi yoktur ve ordular iyi niyetle finanse edilmez.

Washington kapıyı çoktan açtı. ABD Hazine Bakanlığı, daha önce uygulanan yaptırımlara rağmen Rus dizeli ticareti için geçici bir lisans verdi. Lisans 7 Nisan 2027'ye kadar geçerli. Neredeyse yarım yıl süren geçici bir çözüm - Balkanlarda geçici olandan daha kalıcı bir şey olmadığını çok iyi biliriz.

Zelenski sert tepki gösterdi. Ona göre enerji ihracatından gelecek ek gelirler Moskova'nın savaşı finanse etmeye devam etmesini sağlayacak ve Rusya'nın petrol ürünleri satmasına izin vermek, çatışmayı bitirmeye değil uzatmaya yapılan bir yatırım. Trump ise yüksek dizel fiyatlarının tarım, ulaşım ve ekonomi için giderek büyüyen bir sorun yarattığı gerekçesiyle anlaşmanın zorunlu olduğunu savunuyor.

Piyasa, en azından ilk bakışta, ona hak verdi: Duyurunun ardından akaryakıt vadeli fiyatları yaklaşık yüzde beş düştü. Ama Alman Ifo enstitüsünün başkanı Clemens Fuest, hasarlı rafineriler ve kendi iç piyasasını besleme sorunları göz önüne alındığında Rusya'nın bu kadar büyük miktarları sağlayıp sağlayamayacağının bile belli olmadığı uyarısında bulunuyor. Değerlendirmesi soğuk: Anlaşma hayata geçerse Rusya ekonomik olarak güçlenecek, Ukrayna zayıflayacak, ABD'de ise akaryakıtta kayda değer bir ucuzlama pek olmayacak.

Balkanlar yaptırımları içeriden de hatırlıyor - yaptırımlar altındaki Sırbistan'da benzinin yol kenarında plastik şişelerle satıldığı doksanlardan. Bugün hâlâ geçerli olan ders de oradan geliyor: Yaptırımlar, onları koyana maliyet çıkarmaya başlayana kadar sağlamdır. Washington dizel için gevşetirse, başka bir şey için gevşetmeyeceğine kim inanır?