İrkutsk'taki veba enstitüsünde ölüm: Rusya inkâr ediyor, 200 kişi gözetim altında, Trump ise yardım teklif ediyor

Darya Şipilova 28 yaşındaydı ve İrkutsk'taki Veba ile Mücadele Enstitüsü'nde laboratuvar teknisyeni olarak çalışıyordu. Ağır zatürre nedeniyle solunum cihazına bağlandıktan üç gün sonra hastanede hayatını kaybetti. O günden beri Rusya ve dünyanın geri kalanı, genç bir kadının ölümü hakkında birbirinden tamamen farklı iki hikâye anlatıyor.

Birincisi resmi olanı. Rusya'nın sağlık denetim kurumu Rospotrebnadzor, kadının vebadan değil, "nedeni bilinmeyen zatürreden" öldüğünü açıkladı. Kuruma göre örneklerde onun işiyle bağlantılı mikroorganizmalar bulunmadı, enstitüde de tehlikeli bakterilerle ilgili herhangi bir olay kaydedilmedi.

İkincisini bazı Rus medya kuruluşları ve yerel kaynaklar yayıyor: iddiaya göre Şipilova 25 Eylül'de vebaya yol açan Yersinia pestis bakterisini içeren bir tüpü kazara kırdı ve birkaç gün sonra ağır zatürreye yakalandı. Bu versiyonu kimse resmi olarak doğrulamadı. Ama doğrulansaydı, söz konusu olan akciğer vebası olurdu - hıyarcıklı vebadan farklı olarak, özellikle yakın temasta damlacık yoluyla insandan insana bulaşan bir form.

Eğer her şey gerçekten sıradan bir zatürreyse, sahadaki önlemler tuhaf derecede temkinli görünüyor. Tedavi gördüğü Şelehov'daki hastane, hasta kabulü ve taburculuğu kısıtlanarak karantinaya alındı. Yaklaşık 200 kişi tıbbi gözetim altına alındı. Yakındaki alüminyum fabrikasının çalışanlarına maske takmaları talimatı verildi, bölgede bazı kamu etkinlikleri iptal edildi. İrkutsk Oblastı Valisi İgor Kobzev, temaslı kişilerde hastalık belirtisi olmadığını ve laboratuvar sonuçlarının negatif çıktığını söylüyor - bazılarında yalnızca koronavirüs ve rinovirüs bulunmuş.

Kafa karışıklığını Rus yetkililerin kendisi de artırdı. Komşu Buryatya'nın lideri Aleksey Tsıdenov, kadının "belki de" vebadan öldüğünü, ama kendi cumhuriyetinde salgın olmadığını söyledi. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov kamuoyunu söylentilere değil, resmi bilgilere güvenmeye çağırdı. Dünya Sağlık Örgütü ise Rus yetkililerin bilgi talebine hâlâ resmi olarak yanıt vermediğini açıkladı. DSÖ Sözcüsü Christian Lindmeier, tüm temaslıların belirlenip takip edildiğini ve şu ana kadar kimsede belirti olmadığını söyledi. İngiliz Daily Mail ise bazı Rus medya kuruluşlarına dayanarak veba şüphesi olan ikinci bir kişinin de öldüğünü iddia ediyor - vakayla ilgili hiçbir ayrıntı vermeden.

Bütün bunlara Donald Trump da dahil oldu. Gazetecilerin Rusya'daki veba konusunda endişeli olup olmadığı sorusuna şöyle yanıt verdi: "Bu, eskiden kontrol edebildiğimiz bir hastalık. Ama bir şekilde bu mikroplar daha güçlü ve daha akıllı hale geldi. Bir ordu gibiler. Rusya'ya yardım edeceğiz." Nasıl yapacağını söylemedi. ABD Dışişleri Bakanlığı ise bu arada haberlerden haberdar olduğunu, ancak pek çok ayrıntının henüz doğrulanmadığını açıkladı.

İyi haber gerçek: tedaviye zamanında başlanırsa modern antibiyotikler çok etkili ve DSÖ genel nüfus için riski şimdilik düşük olarak değerlendiriyor. Kötü haber ise eski. Doğu Avrupa, dünyanın Çernobil'i önce Moskova'dan değil, İsveç'teki ölçüm istasyonlarından öğrendiği 1986'yı hatırlıyor. İrkutsk'ta gerçekten hiçbir şey yoksa, neden 200 kişi gözetim altında ve DSÖ neden hâlâ yanıt bekliyor?