Me dekada Franca e paraqiste veten si një nga mbrojtëset më të zëshme në botë të demokracisë, të drejtave të njeriut dhe të drejtës për protestë. Nga Afrika deri në Lindjen e Mesme, nga Ballkani deri në pjesë të tjera të Evropës, Parisi shpesh u dërgonte mesazhe qeverive të huaja: dëgjojini qytetarët, respektojini demonstruesit dhe mos përdorni forcë të tepruar.

Të rinjtë kërkuan kushte më të mira për arsim dhe që institucionet t'i dëgjojnë problemet e tyre. Reagimet e para më të mëdha erdhën nga nxënës dhe komunitete arsimore të pakënaqura me mungesën e mësuesve, orët e humbura, klasat e mbipopulluara dhe kushtet e ndryshme të arsimit mes pjesëve më të pasura dhe më të varfra të Francës.

Ndaj ndërhyrjeve të policisë një pjesë e demonstruesve filluan të përgjigjen me rezistencë. U shfaqën barrikada, hedhje sendesh, djegie kontejnerësh dhe shkatërrim pronash. Policia u përgjigj me forcë shtesë dhe ndalime.

Kur të rinjtë dolën për herë të parë në rrugë, institucionet kishin mundësinë t'i ftonin në bisedë, t'i dëgjonin kërkesat e tyre dhe të ofronin publikisht zgjidhje konkrete. Atëherë protestat ende mund të ktheheshin nga rrugët në klasa dhe në sallat e negociatave.

Pushteti lejoi që pakënaqësia nga shkollat të shndërrohet në krizë kombëtare, dialog nuk ka, ndërsa përgjegjësia politike dhe dorëheqjet janë krejtësisht legjitime.

Faktet tregojnë sa larg ka shkuar kriza. Protestat u përhapën në më shumë se 1.200 shkolla të mesme, ndërsa që nga e hëna janë ndaluar më shumë se 5.000 veta, kryesisht adoleshentë. Njëkohësisht, qindra pjesëtarë të shërbimeve të sigurisë janë lënduar, ndërsa një pjesë e protestave u shndërruan në dhunë serioze.

Pushteti ka të drejtën dhe detyrimin të parandalojë djegiet, shkatërrimin e pronës dhe sulmet ndaj policëve, mësuesve apo qytetarëve të tjerë.

Franca nuk duhet të diskutojë vetëm si t'i ndalojë protestat, por edhe kush e mban përgjegjësinë politike që kriza arriti deri këtu.

Dorëheqja në një demokraci nuk është pranim se shteti ka kapituluar para rrugës. Ajo mund të jetë mënyrë që politikanët të marrin përgjegjësi për vendimet dhe lëshimet e veta.

Nëse për një krizë të tillë askush nuk merr përgjegjësi politike - atëherë për çfarë jepet fare dorëheqje në një demokraci?