Në orën 6:35 të mëngjesit më 28 gusht Norvegjia humbi njeriun që rrinte në fronin e saj që nga koha kur Evropa ende nuk i kishte ndryshuar kufijtë, monedhën dhe gjysmën e qeverive të veta. Harald i Pesti ishte monarku me sundimin më të gjatë në kontinent në çastin e vdekjes. Ora është shënuar me përpikëri, siç shkruhet çdo dokument oborri - por ajo që pasoi pas asaj ore është më interesante se vetë shifra.

Po atë ditë Norvegjia mori një mbret të ri. Trashëgimtari i fronit Hokon u bë Hokoni i Tetë, bashkëshortja e tij Mete-Marit u bë mbretëreshë, kurse vajza e tyre Ingrid Aleksandra u bë trashëgimtare e fronit. Mbreti i ri e ruajti moton e babait të vet: „Gjithçka për Norvegjinë“. Asnjë referendum, asnjë votim, asnjë ditë pauzë. Institucioni nuk lëvizi qerpikun.

Kjo është poenta e monarkisë dhe pikërisht kjo e bën atë magjepsëse për një lexues nga Ballkani. Ne kalimet e pushtetit i njohim ndryshe - me negociata koalicioni që zgjasin me muaj, me zgjedhje të parakohshme, me parti që shpërbëhen derisa bisedimet ende zhvillohen. Në Oslo gjithçka u zhvillua sipas një protokolli të shkruar para më shumë se një shekulli.

Flamuri mbretëror me shirit të zi zie u ngrit mbi pallat saktësisht në orën 18:35 - dymbëdhjetë orë pas njoftimit. Në orën 19:10 kortezhi funeral arriti te Pallati Mbretëror, pasi kaloi nëpër rrugët e Oslos. Atë ditë binte shi i fortë. Mijëra njerëz megjithatë qëndruan buzë rrugës, të lagur, për të parë si kalonin automjetet.

Ai flamur ka datën e vet - vitin 1905, vitin kur Norvegjia u nda nga Suedia. Mbi të është një luan që mban sëpatën e mbretit Olav i Dyti, simbol i marrë nga stemat mesjetare norvegjeze të shekullit të trembëdhjetë. Shteti që e lavdërojmë si demokracinë sociale më moderne në Evropë ende paraqitet me një sëpatë mesjetare. Simbolet janë kokëforta edhe atje ku institucionet funksionojnë.

Kryeministri Jonas Gar Store u nënshkrua në librin e ngushëllimeve dhe la lule para pallatit. Mbretëresha Sonja - tani e ve - Ingrid Aleksandra, princi Svere Magnus dhe princesha Marta Luizë ishin në spital kur gjithçka mbaroi. Mbretërit spanjollë Filipi dhe Leticia si dhe Çarlsi i Tretë dërguan ngushëllime; për Çarlsin, Haraldi ishte kushëri.

Mes atyre që u lajmëruan ishte edhe Erling Holandi, çka është hollësi vetëm nëse nuk mendon se çfarë do të thotë. Shteti ka pesë milionë banorë, kurse dy fytyrat e tij më të njohura në botë në atë çast ishin një mbret që po vdiste dhe një futbollist. Norvegjia ka një mënyrë t'i mbajë bashkë ato dy botë pa e shqetësuar aspak.

Ajo që mbetet e hapur është Mete-Marit. Ajo hyri në oborr si nënë vetushqyese nga një mjedis qytetar dhe kjo ishte skandal në vitin 2001. Tani është mbretëreshë, pas një viti në të cilin shëndeti i saj ishte i paqartë. Cili do të jetë roli i saj është pyetje së cilës oborri ende nuk i është përgjigjur.