Pesë tonët e marihuanës të sekuestruara në Serbi në fund të janarit prej kohësh nuk janë më histori për një ngarkesë të vetme. Prokuroria për ndjekjen e krimit të organizuar dhe korrupsionit e zgjeroi hetimin me shtatë të dyshuar të tjerë, ndërsa në Gjykatën Themelore Penale të Shkupit tashmë kanë rënë edhe aktgjykimet e para - dy pranuan fajësinë dhe u morën vesh.

Dënimet janë tre vjet e gjashtë muaj dhe tre vjet e tetë muaj. U shqiptuan më 10 gusht, mbi bazën e marrëveshjeve për pranim fajësie. Kur dikush pranon fajësinë për prodhim dhe qarkullim të paautorizuar të drogave narkotike, kjo zakonisht do të thotë se provat janë aq të forta sa nuk ia vlen të luash në gjyq.

Ajo që tani e hap çështjen nuk është sasia. Është konstruksioni nën të.

Licenca legale si paravan

Sipas prokurorisë, për aktivitetet e paligjshme është përdorur një person juridik nga Shkupi që posedonte lejen për kultivimin e kanabisit për qëllime mjekësore dhe licencën për prodhimin e ekstrakteve. Domethënë - një firmë me pëlqim të rregullt shtetëror. Pronarët, njëri prej të cilëve ishte edhe drejtues, sipas hetimit organizuan furnizimin dhe transportin drejt Serbisë.

Këtu ia vlen të jesh i saktë: licenca për kanabis mjekësor është kornizë ligjore biznesi, ndërsa keqpërdorimi i asaj kornize është objekt i një hetimi konkret penal. Njëra nuk është e njëjtë me tjetrën. Por pyetja që mbetet e varur mbi institucionet është tjetër - kush e mbikëqyrte firmën me leje, dhe sa shpesh?

Të paktën pesë transporte përmes sistemit të rregullt doganor

Prokuroria pretendon se i njëjti model është zbatuar në të paktën pesë transporte. Te automjetet e mallrave me mall tashmë të zhdoganuar dhe të plombuar hiqej një pjesë e ngarkesës legale, dhe në vend të saj vendoseshin kuti me marihuanë me peshë përafërsisht të njëjtë. Pastaj automjeti nisej drejt Tabanocit, i shoqëruar nga një veturë. Në deklaratat doganore shkruante tekstil dhe produkte ushqimore; droga fshihej si ushqim, jastëkë dhe jorganë.

Kjo nuk është kontrabandë në bagazh. Kjo është logjistikë - dokumente, plomba, spedicion, depo, njerëz me role të ndara. Droga nuk kalonte pranë sistemit, por përmes tij.

Aktivitetet, sipas urdhrit, u zhvilluan nga një periudhë e papërcaktuar e vitit 2025 deri në fund të janarit 2026, në territorin maqedonas dhe serb. Pas kalimit të kufirit malli depozitohej në vendin Konjuh afër Krushevacit, ku ripaketohej për shitje të mëtejshme. Atje autoritetet serbe më 29 janar shpallën sekuestrimin që e përshkruan si më të madhin në historinë e Serbisë.

Dy shtete, një hetim, një pyetje e hapur

Më 21 korrik prokuroria serbe ngriti aktakuzë kundër gjashtë personave. Në Maqedoni procedura përfshin gjashtë persona që nga shkurti, plus shtatë të rinjtë, plus persona identiteti i të cilëve ende nuk është përcaktuar. Për të gjithë ata vlen prezumimi i pafajësisë derisa faji të vërtetohet me vendim të formës së prerë - kjo është me rëndësi të përsëritet, sepse hetimi nuk është aktgjykim.

Por ka një shifër që institucionet nuk guxojnë ta kapërcejnë: sipas njoftimit të shkurtit, në dhjetor 2025 janë paketuar 8.832 kilogramë lule të thata kanabisi, të siguruara më parë nga një person juridik nga Strumica. Kjo nuk është e njëjta ngarkesë me pesë tonët - kjo është sasi tjetër, në dokument tjetër.

Testi i vërtetë nuk është sa kilogramë do të sekuestrohen. Testi është nëse dikush do ta rindërtojë të gjithë zinxhirin - nga leja dhe dokumentet deri te paratë dhe organizatorët. Deri atëherë, çdo rast i radhës do të duket si i pari.