VMRO-DPMNE nxjerr përsëri të njëjtën tezë, këtë radhë të paketuar si çështje e ndryshimeve kushtetuese: ndërsa institucionet evropiane lavdërojnë përparimin e Maqedonisë së Veriut, është pikërisht lideri i opozitës Venko Filipçe ai që kërkon ndryshime kushtetuese si reformën e vetme - dhe atë, pohojnë ata, në të njëjtën linjë me presidentin bullgar Rumen Radev.

Partia në pushtet thirret në njohjet nga Brukseli - përmend se presidenti i Këshillit Evropian dhe Komisioni e shohin Maqedoninë si lider rajonal me rezultate. Prej aty ndërton edhe poentën: nëse Evropa është e kënaqur, pse opozita ngul këmbë pikërisht te ndryshimet kushtetuese, një çështje që historikisht për shumë maqedonas do të thotë lëshim nën presion?

Retorika shkon edhe më tej. Filipçe quhet „agjent“ i Radevit, i gatshëm për kompromise kombëtare dhe identitare, kurse ndryshimet kushtetuese krahasohen me marrëveshjen për emrin të Zoran Zaevit - madje si „tradhti më e madhe“. Kjo është gjuha që e njohim nga çdo sezon zgjedhor: pala tjetër nuk është thjesht gabim, por armik kombëtar.

Këtu vlen skepticizmi ndaj të dyja palëve. VMRO-DPMNE flet si pushtet para zgjedhjeve të mundshme dhe ka interes të qartë nga ky kornizim - të paraqitet si mbrojtës i identitetit, kurse opozita si kërcënim. Kjo nuk do të thotë se çështja e ndryshimeve kushtetuese është e parëndësishme; përkundrazi, ajo është një nga më të rëndat që ka Maqedonia. Por kur një çështje e ndërlikuar shtetërore reduktohet në etiketën „agjent“, humbës është vetë debati.

Pyetja që votuesi duhet t'i bëjë vetes nuk është kush e quajti kë tradhtar, por diçka më e vështirë: çfarë kërkojnë në të vërtetë ndryshimet kushtetuese, kush përfiton prej tyre, dhe çfarë fiton apo humb Maqedonia në secilin skenar? Asnjë kumtesë - as e pushtetit, as e opozitës - nuk jep përgjigje të sinqertë për këtë. Dhe ndërsa etiketat fluturojnë, pikërisht kjo pyetje mbetet pa debat të vërtetë.