Göz ameliyatlarına çift ödeme: Mahkeme dokuz şüphelinin pasaportuna el koydu, 4.000'e kadar hasta ise parasını kimin geri vereceğini hâlâ bilmiyor

Hasta göz ameliyatına yatıyor ve cebinden ödüyor. İçişleri Bakanlığı'nın şüphelerine göre o müdahale için Sağlık Sigortası Fonu da zaten ödeme yapmış. Bir kez masadaki insan, bir kez katkı paylarıyla bütün sigortalılar, iki ödeme de tek bir özel hastaneye.

Üsküp Temel Ceza Mahkemesi, organize suç savcılığının talebi üzerine dokuz kişiye tedbir uyguladı: seyahat belgelerine el konulması ve mahkemeye bildirimde bulunma zorunluluğu. Medya bilgilerine göre aralarında Sante Plus Group'un sahibi ve Avrupa Göz Hastanesi Yönetim Kurulu Başkanı Bilal Kara da var. İçişleri Bakanlığı, 11 kişi ve bir özel sağlık kuruluşu hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, sekiz kişinin gözaltına alındığını, aramalarda yaklaşık 50.000 euro ile cep telefonlarına el konulduğunu açıkladı.

Suç duyurusundaki rakamlar

Şüpheler küçük değil. Kurumun 2022-2025 arasında Fon'un elektronik sistemine sahte veriler girerek ve sahte içerikli faturalarla yaklaşık 4,25 milyon euro hukuka aykırı menfaat sağladığı öne sürülüyor. Fon'un kendi zararı, rakamı kimin söylediğine bağlı olarak 1,5 ila 1,7 milyon euro. 3.000 ila 4.000 hastanın zarar görmüş olabileceği belirtiliyor, Başbakan Hristiyan Mickoski ise yaklaşık 4.000 vakadan söz ediyor.

Şimdiye kadarki bilgilere göre haklarında suç duyurusunda bulunulanlar arasında, kurumu 2017-2020 arasında yöneten eski bir genel müdür de dahil olmak üzere Fon'un eski ve şimdiki çalışanları var. Hikâyenin en çok endişelendirmesi gereken kısmı bu. Şüpheler doğrulanırsa sahte faturalar denetimin yanından sızmamış, içinden geçmiş demektir. Bu ödemeleri kim onayladı ve onları kim kontrol ediyordu?

Hastane: Kimseye zarar vermedik

Avrupa Göz Hastanesi bunların hepsini reddediyor. Kurumun "ne sağlık, ne ahlaki ne de mali açıdan tek bir hastaya bile" zarar vermediğini ve Fon desteği olmadan geçen bir yılı aşkın sürede bile kaliteyi ve uygun fiyatları koruduğunu söylüyor. Haber sitelerini kurumların işini yapmasına izin vermeye çağırdı. Suçu elbette henüz mahkemenin belirlemesi gerekiyor.

Yine de Facebook paylaşımlarının altında, büyük ihtimalle eski bir hastadan gelen bir yorum çıktı: insanların ameliyattan sonra hiçbir belge verilmeden eve gönderildiğini ve 2025'te yalnızca nakit ödeme alındığını öne sürüyor. Bu bir yorum, kanıt değil. Tam da bu yüzden birinin kontrol etmesi gerekiyor.

Parayı kim geri verecek?

Mickoski, paranın mahkeme yoluyla geri alınması gerekeceğini ve Fon'la sözleşmesi olan başka kurumların da kontrol edildiğini söylüyor. Peki sıradan bir insan tek bir ameliyatın parası için böyle bir süreci kaç yıl bekleyebilir?

Bu olay için şimdilik özel bir prosedür yok. Ameliyat olanlar faturalarını, mali fişlerini, taburcu belgelerini ve tıbbi raporlarını toplayıp hizmetin Fon'a da fatura edilip edilmediğini kontrol etmesini yazılı olarak isteyebilir. Fon'un genel prosedürü 30 gün içinde, sağlık kurulu görüşü gerektiğinde 45 gün içinde karar verilmesini ve 15 gün içinde Sağlık Bakanı'na itirazı öngörüyor. Ancak hastaların zararı tek tek mi kanıtlayacağı, yoksa Fon'un vakaları kendisinin mi kontrol edeceği henüz açıkça söylenmiş değil.

Gazeteciler başbakana gözaltına alınanlar arasında 2023'te Makedonya'nın Türkiye fahri konsolosu olarak atanan bir kişinin olup olmadığını da sordu. Cevabı, kişileri tanımadığı ve bunun İçişleri Bakanlığı'na sorulacak bir soru olduğu oldu. Mahkeme pasaportlara bir günde el koydu. Hastalar birinin kendilerine borçlu olup olmadığını öğrenmek için ne kadar bekleyecek?