Yabancı avcılar Mavrovo'nun üzerindeki kayalıklarda Balkan dağ keçilerini vuruyor, ardından bir ritüel gibi öldürdükleri hayvanın kanını içiyor. Görüntüler sosyal medyadaki av kanallarında yayımlandı. Materyalin bir bölümünde Milli Park işaretli bir araç da görülüyor.

Avrupa pazarındaki paketler, boynuzların trofe değerine göre vurulan her dağ keçisi için üç ila altı bin euro arasında değişiyor. Bu bir karaborsa rakamı değil - açıkça satılan bir ürünün fiyatı.

Korunan tür, yasal izin

Makedonya Ekoloji Derneği, Balkan dağ keçisinin Bern Sözleşmesi ve Avrupa Birliği'nin Habitat Direktifi uyarınca sıkı korunan bir tür olduğunu hatırlatıyor. Sahadaki izlemeleri, Mavrovo'daki popülasyonun sürekli baskı altında olduğunu gösteriyor.

Yine de avlanma yasal. Park müdürü Haris İbraimi, itlafın Çevre Bakanlığı ve Tarım Bakanlığı tarafından onaylanmış bir Yetiştirme Tedbirleri Programı'nın parçası olduğunu ve bu program aracılığıyla yaban hayatının sağlık durumunun izlendiğini açıklıyor. Avlananlar, parka başvuran ve bir korucu eşliğinde hareket eden av dernekleri.

Parkın belirttiğine göre bu kaynaklarla rutin bakım ve bekçilik hizmetinin maaşları finanse ediliyor. Yani park, bekçilerini, o bekçilerin koruması gereken hayvanların satışından ödüyor.

On beş yıldır süren hukuki boşluk

2004 tarihli Doğa Koruma Yasası, tüm korunan alanların 2010'a kadar yeniden ilan edilmesini istiyordu. Mavrovo, ülkede hâlâ yasayla yeniden ilan edilmemiş tek milli park; ne bir Yönetim Planı var ne de Orman Habitatları Programı.

İlk Yeniden Değerleme Çalışması 2011 ile 2013 arasında hazırlandı. 2015'te bir yasa hazırlandı, metin ENER portalında yayımlandı - ve ardından Hükümet tarafından hiçbir gerekçe gösterilmeden geri çekildi.

Devlet bütçesinden de finanse edilen yeni bir Çalışma Aralık 2023'te tamamlandı. Buna göre parkın yarısından fazlası sıkı koruma ve aktif yönetim bölgesi olacaktı - 2012 belgesine kıyasla en sıkı korunan bölümlerde yüzde 20'yi aşan bir artış. Ayrıca parkı 1.000 hektardan fazla büyüten yeni dış sınırlar belirlendi.

Çalışmayı uzmanlar, yerel yönetimler ve halk kabul edip onayladı. Parkın mevcut yönetimi kabul etmiyor. Bu yüzden süreç duruyor.

İçeride ne var

Çalışma için 2023'te yapılan araştırmalar, toplamda elli kadar bireyi kalan ve soyu tükenmeye en yakın türlerden olan Balkan vaşağından 14 bireyin varlığını doğruladı. Ayrıca 130 ayı, istikrarlı bir kurt popülasyonu, bakır kelebeğinin en büyük popülasyonlarından biri ve çok sayıda asırlık ağacıyla yabani kestanenin en büyük doğal popülasyonu var. Orman alanı 30.600 hektardan 36.200 hektara çıktı.

Yanıtsız mektuplar

"Yirmi sivil toplum örgütü, Mavrovo Milli Parkı'nın yeniden ilan prosedürünün acilen sürdürülmesi için Hükümete ve Bakanlığa mektup gönderdi, ancak şimdiye dek hiçbir yanıt almadık," diyor Eko-svest'ten Ana Çoloviç-Leşoska.

Aynı örgütte hukukçu olan Marko Guçeski mekanizmayı açıklıyor: "Bir Milli Park Yasası'nın olması şart, çünkü milli parkın yönetim planı ve programı ondan doğmalı."

Konu uluslararası düzeyde de izleniyor. Bern Sözleşmesi çerçevesinde Mavrovo'nun korunması 2013'ten beri takip ediliyor; 2025'te Makedonya makamlarına hidroelektrik santral gelişiminin durdurulması ve acil yeniden ilan için somut bir tavsiye iletildi. Geçen yıldan bu yana Sözleşme Sekretaryası ile Çevre Bakanlığı arasında iletişim yok.

Bern Sözleşmesi ayrıca Mavrovo'daki küçük hidroelektrik santrallerinden vazgeçilmesini istedi. Ribniçka için verilen imtiyaz feshedilmedi - prosedür işlemeye devam ediyor.

Talep

Çevreciler, sıkı koruma rejimi kurulana dek Hükümetin parktaki dağ keçisi av turizmini durdurmasını ve doğa korumaya hizmet etmeyen faaliyetlere moratoryum ilan etmesini istiyor.

O zamana kadar yasasız geçen her ay, birkaç yasal izin daha, park bütçesine birkaç bin euro daha ve Makedonya doğasının dünyaya bir teklif olarak sunulduğu birkaç görüntü daha demek.