Tesla, robotaksisi Cybercab'in ilk örneklerini Teksas'ın Austin sokaklarına çıkardı - direksiyonu ve pedalı olmayan bir araç. Amerika'nın en büyük trafik güvenliği düzenleyicisi kelimenin tam anlamıyla birkaç saat sonra tepki verdi: soruşturma açtı.

Gerekçe felsefi değil, hukuki. Federal araç güvenlik standartları, fren pedalı dahil manuel kumandaları zorunlu kılıyor. Ulaştırma Bakanlığı yakın zamanda, otonom sürüş için tasarlanan araçlarda bu şartların kaldırılmasını önerdi - ama öneri yasa değil. NHTSA'nın açıklamadaki sonucu kuru ve isabetli: o iş bitene kadar "mevcut standartlar yürürlükte kalır".

Tesla'nın yeşil ışığı nasıl aldığı, anlaşılmaya değer kısım. Şirket ajansa, Cybercab'in tüm federal standartları karşıladığını kendi kendine sertifikalandırdığını bildirdi. Bu bir dolandırıcılık değil - üreticiler geleneksel olarak uygunluğu kendileri beyan ediyor. Ama araçta direksiyon yoksa, kendi kendini onaylamak, firmanın hangi düzenlemelerin kendisini hiç ilgilendirmediğine kendisinin karar verdiği anlamına geliyor. Düzenleyicinin şimdi kontrol ettiği tam da bu: Tesla'nın kendini sertifikalandırırken dayandığı süreç ve teknik veriler.

Ajansın direktörü Jonathan Morrison bunu diplomatik biçimde paketledi: "NHTSA, otomatik araçların güvenli geliştirilmesini ve kullanımını tamamen destekliyor. Ama federal bir düzenleyici olarak tüm yasalarımıza uyulmasını sağlamalıyız." Kimseyi suçlamayacak şekilde yazılmış, yine de birinin hesap vereceği anlamına gelen bir cümle.

Bir emsal de var ve Tesla için cesaret verici değil. 2022'de Amazon'a ait Zoox firması da direksiyonsuz ve pedalsız, küp biçimli robotaksisi için kendi kendini sertifikalandırdı. Düzenleyici önce ek bilgi istedi, ardından tam da böyle bir inceleme açtı. Zoox o dönem hâlâ test aşamasının derinliklerindeydi, ama soruşturma yine de ticari hizmete giden yolu yavaşlattı. Şirket sonunda resmî prosedürden geçmek ve sekiz federal standarttan geçici muafiyet talep etmek zorunda kaldı.

Onay ancak Temmuz 2026'da geldi - düzenleyiciyle ilk temastan dört yıl sonra - ve bir sınırla: önümüzdeki iki yıl boyunca ticari filoda yılda en fazla 2.500 araç. Zoox birkaç hafta sonra Las Vegas'ta ücretli yolculuklara başladı. Yani mümkün. Sadece hızlı değil.

Tesla'nın da bu kadar uzun bir süreçten geçip geçmeyeceğini kimse bilmiyor. Zoox prosedürü iki farklı yönetim altında tamamladı. Net olan şu ki ajans aynı anda "gereksiz engelleri kaldırmak" için kuralların kendisini değiştirmeyi duyuruyor - yani Tesla, var olmasına izin verecek kuraldan önce sonucu almaya çalışıyor. Tanıdık bir taktik: önce arabayı sokağa çıkar, sonra orada olmaya hakkı olup olmadığını tartış.