Skip to content

Почина Вилијам Хеселтајн, Австралиецот што ја изведе Елизабета Втора меѓу народот: прошетките и документарецот од 1969 беа негова идеја

1 мин. читање
Сподели
Почина Вилијам Хеселтајн, Австралиецот што ја изведе Елизабета Втора меѓу народот: прошетките и документарецот од 1969 беа негова идеја

На 96 години почина Сер Вилијам Хеселтајн, човекот кој речиси три децении беше десна рака на Елизабета Втора и кој ја смени британската монархија во нешто што денес изгледа очигледно: дека кралицата мора да се гледа. Роден во Австралија, тој беше првиот Австралиец што стана личен секретар на кралицата, функција што ја вршеше од 1986 до 1990 година. Оние што ги гледале одблизу раскажуваат дека кралицата го викала „мојот Бил“.

Неговата кариера во палатата почна со признание што денес би го дисквалификувало секој кандидат. Кога дошол во прес-службата, рекол дека никогаш досега не работел со новинари. Одговорот бил дека тоа „веројатно се смета за предност“. Токму тој човек без искуство со медиумите подоцна ќе биде запаметен како оној што ја отвори круната кон нив.

Хеселтајн сфатил дека институцијата мора да се почовечи, без да ја изгуби свечената тежина. Нему му се припишуваат прошетките меѓу народот, кога членовите на кралското семејство директно ги поздравуваат луѓето на улица, како и прочуениот документарец од 1969 година за секојдневниот живот на кралското семејство. За филмот не се правеше скромен: „Ќе ја ставам скромноста настрана и ќе кажам дека во суштина јас бев човекот што ја смисли и ја спроведе идејата.“

Неговата филозофија стои во една реченица: „Иако не беше улога на монархијата да биде премногу авангардна, таа не можеше да си дозволи премногу да заостане зад времето.“ Од тоа уверување произлегол и неговиот предлог кралското семејство да почне да плаќа данок порано отколку што на крајот морало, а во медиумските кризи шпекулациите за политичките ставови на кралицата ги нарекувал „неосновани“. Колку институции на Балканот имаат некој внатре што ќе им каже дека не смеат премногу да заостанат зад времето – и колку би го послушале?

Кралицата го ценела неговиот опуштен стил додека заедно ги прегледувале весниците. Најмногу анегдоти останале од летата во Балморал. Еднаш таму си пуштил брада, а кралицата нежно му рекла: „Па, претпоставувам дека овде горе не е лошо.“ Хеселтајн ја разбрал пораката и се избричил пред враќањето во Лондон. На ловот во шкотските висорамнини правилата биле строги: секој ранет елен морал да се пронајде и да се дотепа, а потоа да се испие и малата чашка виски што ја добивале сите.

Мирен ум покажал и во државните кризи, како бурното сменување на австралискиот премиер Гоф Витлам во 1975 година. Веста ја добил во три часот наутро. „Помислив дека во тоа време нема да ја будам кралицата кога и онака не може ништо да направи“, раскажувал, па ѝ кажал лично на појадок. Поранешниот австралиски премиер Џон Хауард го опиша како „вистински син на Западна Австралија“ кој им служел на својата нација и на својот суверен со голема чест, одржувајќи беспрекорна граница меѓу своите убедувања и советите што ѝ ги давал на круната.

По смртта на кралицата, Хеселтајн ја опиша со една реченица: „Верувам дека, како и секој што ја познаваше, од собата излегуваше утешен.“ За своето потекло се шегуваше до крај: двете страни на неговото семејство пристигнале во Австралија со Првата флота, бродовите со осуденици – иако, како што брзаше да додаде, ниту една не била меѓу осудениците. Иронијата не ја загуби до крајот, ни кога зборуваше за самиот себе.