Гувернерот за влезот на АЛТА банка се консултирал со премиерот, не со министерката за финансии: сега се бара купувач меѓу шест заинтересирани

Кога АЛТА банка влегуваше во Македонија, гувернерот Трајко Славески се консултирал со премиерот. Не со министерката за финансии. „Со премиерот секако, затоа што и вие самите знаете дека банкарскиот сектор како стратешка гранка е или треба да е, на некој начин, да има задоволени услови од онаа, да речеме, политичка сензитивност“, рече Славески на прес-конференција, откако министерката Гордана Димитриеска-Кочоска изјави дека таа не била консултирана. Една реченица што кажува повеќе за тоа како се одлучувало за една банка отколку цела недела соопштенија.

Да се потсетиме како дојдовме тука. На 31 октомври Народната банка на Србија ѝ ја одзеде дозволата на АЛТА банка Белград, следуваше стечај, а сопственикот Давор Мацура беше приведен – осомничен од српското обвинителство дека присвоил околу 45 милијарди српски динари. Белградската банка поседуваше 95,336 отсто од битолската. Веќе на 1 ноември НБМ воведе администрација во Битола: тројца администратори, мандат од три месеци.

Според централната банка, битолската банка е ликвидна, добро капитализирана и со квалитетно кредитно портфолио. Но клиентите оваа недела ја почувствуваа на свој грб – суспендирани плаќања кон странство и ограничени подигања од банкомат. Депозитите на граѓаните се осигурени до 30.000 евра. НБМ сега постепено ги олабавува мерките: од понеделник се отвораат шалтери и во Тетово и Струмица, се зголемуваат лимитите на картичките и се ослободува пристапот до платите и пензиите што стигнуваат на сметките.

На гласините за големи трансфери кон Србија и Русија, НБМ одговори со бројки. Во 2025 година од Србија преку банката стигнале 2,2 милиони евра, а заминале 5,3 милиони. Во првите десет месеци од 2026, приливите биле 6,2 милиони, одливите 7,2 милиони евра – според централната банка, редовно работење на клиентите.

Сега се бара купувач. Славески вели дека има шест заинтересирани инвеститори, а веќе разговарал со две домашни банки. Продажбата е „најдобрата опција“, но се разгледуваат и „екстремни сценарија што никој не ги посакува“. Премиерот Христијан Мицкоски ден претходно ги спомена двете можности по име: продажба или одземање лиценца и стечај. Комуналните претпријатија од Битола имаат сметки во оваа банка уште од 2014-2015 година, кога таа се викаше Стопанска банка Битола.

Значи, банка што според регулаторот е здрава мора да се продава затоа што нејзиниот сопственик во Белград е приведен. А кога влегуваше на пазарот, за „политичката сензитивност“ се консултираше премиерот. Кој ќе ја прави проценката за следниот купувач – и дали овој пат ќе биде прашана и министерката за финансии?