Maqedonia ka marrë 65,7 milionë euro nga Komisioni Europian përmes Planit të Rritjes për Ballkanin Perëndimor dhe Instrumentit për Reforma dhe Rritje - pagesa më e madhe e njëhershme ndër vendet e rajonit në këtë cikël. Për krahasim, Shqipëria mori 49 milionë, ndërsa Mali i Zi 44,2 milionë euro.

Sipas kabinetit të ministrit për Çështje Europiane, Bekim Sali, në ciklin e tretë raportues vendi paraqiti 21 hapa reformash, nga të cilët 16 morën vlerësim pozitiv, ndërsa tre u përfunduan para afatit. Gjithsej u monitoruan 44 hapa reformash, me periudha falje të zgjatura deri në qershor dhe dhjetor 2026 për pjesën tjetër.

Reformat që Brukseli i vlerësoi pozitivisht përfshijnë: metodologji të re për financimin e arsimit fillor dhe të mesëm, pajisjen e 160 shkollave fillore me internet dhe pajisje IT, përparim në shërbimet dixhitale dhe identifikimin elektronik, reforma në menaxhimin e financave publike dhe transparencë më të madhe me birokraci më të reduktuar. Listë e konsiderueshme - nëse zbatohet ashtu siç është shkruar në letër.

Nga shuma totale, 30,6 milionë euro do të shkojnë drejtpërdrejt në buxhetin shtetëror, ndërsa pjesa tjetër shkon për projekte zhvillimi dhe investime strategjike përmes Western Balkans Investment Framework (WBIF). Që do të thotë se edhe kur fondet „mbërrijnë në buxhet", një pjesë e tyre ka destinacion konkret - kryeministri nuk mund t'i përdorë ku të dojë.

Në mënyrë kumulative, Maqedonia ka marrë deri tani 142,1 milionë euro nga ky instrument që nga vendosja e tij në 2023. Shifër e konsiderueshme për një vend me BPV rreth 14 miliardë euro - por e vogël në kontekstin e nevojave për infrastrukturë dhe transformime sociale.

Një detaj që mbeti pak i ajrosur - Serbia dhe Bosnja e Hercegovina u lanë jashtë kësaj shpërndarjeje për shkak të mungesës së progresit reformues. Sinjal domethënës. Brukseli nuk po luan - „reformat për para" është realitet, jo frazë. Pyetja që mbetet e hapur është nëse kjo qeveri maqedonase mund të mbajë ritmin e reformave në ciklet e ardhshme, apo 65,7 milionë euro do të jenë shembulli i parë dhe i fundit në llogari.