Në prill, startapi AfterQuery mblodhi 30 milionë dollarë (rreth 26 milionë euro) me vlerësim prej 300 milionësh. Pesë muaj më vonë, sipas informacioneve të publikuara, e njëjta firmë vlerësohet në 3,2 miliardë dollarë - rreth 2,8 miliardë euro. Kjo është më shumë se një kërcim dhjetëfish për më pak se gjysmë viti.

Themeluesit janë 22 dhe 23 vjeç. Para tetëmbëdhjetë muajsh ishin në gjeneratën dimërore të Y Combinator-it. Gustaf Alstremer, partner në akcelerator, thotë se ky është arritja më e shpejtë deri te miliardi në historinë e asaj shtëpie. Formulimi është i saktë dhe njëkohësisht është reklamë - Y Combinator shet pikërisht një premtim të këtij lloji te secila gjeneratë e ardhshme themeluesish.

Çfarë punon në fakt firma? Nuk ndërton model dhe nuk shet aplikacion. Angazhon mjekë, avokatë dhe profesionistë të tjerë për t'i trajnuar modelet - jo që t'u përgjigjen saktë pyetjeve, por që ta përsërisin skemën e punës së njeriut të profesionit. Kompania e përshkruan këtë si „kodim i skemave, vendimeve dhe arsyetimit të praktikuesve më të mirë në botë“. Me fjalë më të thjeshta: ekspertë të paguar ia dorëzojnë zanatin e vet një softueri që pastaj do të shitet pa ta.

Nga San Francisko njoftuan se të ardhurat vjetore tashmë kanë arritur normën prej 100 milionë dollarësh dhe se bashkëpunojnë me laboratorët e mëdhenj. Mes klientëve të përmendur janë Nvidia, Legora dhe Motif Technologies nga Koreja e Jugut. Në të njëjtën nishë punojnë tashmë Mercor dhe Scale - çka do të thotë se ky nuk është fenomen i izoluar, por një shtresë e tërë e industrisë e ndërtuar mbi trajnimin e modeleve nga njerëz me diploma.

Vlen të ndalemi te raporti mes dy shifrave. Të ardhura prej 100 milionësh, vlerë prej 3,2 miliardësh - kjo është çmim tridhjetë e dy herë më i madh se hyrja vjetore. Investitorët nuk blejnë të ardhura, blejnë pritjen se të ardhurat do të shumëfishohen. Nëse ajo pritje qëndron, dikush sonte bëri një lëvizje të shkëlqyer. Nëse nuk qëndron, dallimin do ta paguajë ai që hyri i fundit.

Për një rajon ku një inxhinier i diplomuar kërkon punë me pagë prej disa qindra eurosh, detaji më interesant nuk është shifra por modeli i biznesit: dija e profesionistit blihet një herë dhe shitet pafundësisht. Pyetja që hap ajo llogari nuk është a do të arrijë në Ballkan, por çfarë do të kërkojnë këtu për të njëjtën punë.