Komisioni i Financave dhe i Buxhetit në Kuvend sot shqyrtoi projektligjin për një hua të re shtetërore prej 260 milionë eurosh nga institucione financiare ndërkombëtare - për nevoja buxhetore, shpenzime kapitale dhe rifinancim të borxhit ekzistues. LSDM-ja opozitare u tërhoq zyrtarisht nga debati.

Lideri i partisë, Venko Filipçe, e shpjegoi vendimin: „Nuk do të jemi pjesë e kësaj huamarrjeje brutale, të përditshme të vendit." Ai gjithashtu njoftoi se partia do të paraqesë kallëzim penal dhe interpelancë kundër kryetarit të Kuvendit, Afrim Gashit, duke e akuzuar për shkelje të përsëritura të rregullave të Kuvendit.

Sipas detajeve teknike të paraqitura nga zëvendësministri i Financave, Nikollçe Jankullovski, huaja do të tërhiqet në një transhe të vetme, me afat shlyerjeje prej 7 vitesh, periudhë graceje 3 vjet dhe normë interesi të ndryshueshme - Euribor 6-mujor plus 2,1 për qind. Pyetja pa përgjigje është nëse ky model financimi është optimal apo thjesht më i shpejti.

Më urgjente është pamja e borxhit publik gjatë dy viteve të fundit. Sipas Filipçes, ai është rritur nga 8,5 miliardë euro në 2024 në afërsisht 11 miliardë euro tani - rritje prej 30 për qind në dy vjet, shifër që përdoret në diskutimet për paqëndrueshmërinë makroekonomike. Bankat fillimisht miratuan vetëm 260 milionë (në vend të 300 milionëve të kërkuar) me normë interesi 4,5 për qind - që Filipçe e lexon si shenjë shqetësimi të kreditorëve për renditjen e shtetit.

Opozita pohon se fondet e huazuara nuk po shkojnë për paga, transferta sociale apo rikthim TVSH-je, por për tendera te firma të lidhura me parti. Pohim i rëndë - i vështirë për t'u provuar pa kontrata konkrete në dorë, por njëkohësisht i vështirë për t'u hedhur poshtë pa një listë transparente të përfituesve përfundimtarë.

Procedurialisht, Filipçe akuzon se Gashi me vetëdije po thyen rregullat - duke ia kaluar drejtimin e seancave të komisionit të buxhetit deputetëve të tjerë, edhe pse kryetarja e komisionit, Sanja Llukarevska, ishte fizikisht e pranishme. VMRO-DPMNE, përmes Bojan Stojanovskit, e hodhi poshtë kritikën, duke e quajtur tërheqjen e opozitës „teatër politik i pritshëm" dhe shmangie të rregullt të debatit.

Publiku ballkanik këtë model e ka parë shumë herë - pushteti dhe opozita ndërrojnë vende, por raporti mes vulës parlamentare dhe interesave partiake nuk ndryshon kurrë. Pyetja nuk është nëse huaja do të miratohet (kjo është praktikisht e sigurt), por nëse do të ekzistojë ndonjë mekanizëm i jashtëm që do të ndjekë se ku përfundon çdo dinar.