Startup gjerman me 3 milionë dollarë investime fillestare printoi një tra të ngurtë në hapësirë: Orbital Matter do që satelitët t'i ndërtojnë vetë panelet diellore

Sateliti Replicator 2 i startup-it gjerman Orbital Matter ka printuar një tra të ngurtë cilindrik të gjatë gjysmë metri nga një plastikë e veçantë - sipas drejtuesve të kompanisë, ndërmarrja e parë e tillë në një satelit që fluturon lirshëm në orbitë. Përpjekjet e deritanishme për printim 3D në mungesë graviteti ishin të kufizuara brenda hapësirës së hermetizuar të Stacionit Ndërkombëtar Hapësinor.

Sateliti i vogël u nis këtë verë me një mision të përbashkët të SpaceX, me katër printera brenda. Secili nxjerr fije rrëshire që ngurtësohen nga drita ultravjollcë, dhe në kompani procesin e krahasojnë me çimenton dhe ujin. Dy nga printerat duhej të hapnin një panel diellor fleksibël. Njëri dështoi për shkak të një anomalie, por trau që u printua gjithsesi e hapi me sukses panelin.

„Prandaj vendosëm kaq shumë printera në një satelit. Preferuam të mësojmë në orbitë dhe ta përshtatim softuerin, në vend që të testojmë me vite çdo mundësi në tokë“, thotë drejtori teknik Robert Ihnatisin. Drejtori ekzekutiv dhe bashkëthemeluesi Jakub Stojek shkon më tej: Replicator 2 është, sipas tij, „prova e parë se thjesht mund t'i ndërtojmë panelet në hapësirë, në çfarëdo madhësie që kërkon misioni“.

Pse ka rëndësi kjo? Satelitët e ardhshëm do të duhet të jenë më të mëdhenj për të prodhuar më shumë rrymë dhe për të nxjerrë më shumë nxehtësi, sidomos nëse bëhen qendra të dhënash në orbitë. Por ata prapë duhet të futen në mbështjellësin në majë të raketës. Strukturat e mëdha në hapësirë sot janë origami: panelet diellore dhe pasqyrat e teleskopëve palosen në Tokë dhe hapen në orbitë. NASA financoi një përpjekje me kompaninë Redwire, e cila në vitin 2023 printonte trarë në një dhomë vakuumi, por ai mision nuk u nis kurrë.

Planet janë ambicioze. Inxhinierët besojnë se janë të realizueshëm trarë prej 100 metrash, të kufizuar vetëm nga sasia e rrëshirës që mban sateliti. Për krahasim, krahët diellorë të satelitëve Starlink V2 të SpaceX, ndër satelitët më të fuqishëm të prodhuar në masë, janë 20 metra të gjatë. Demonstrimi i radhës është planifikuar për vitin 2028, me një panel 5 kW, ndërsa synimi deri në 2030 është mbi 100 kW për krah. Kompania bashkëpunon me Agjencinë Evropiane të Hapësirës dhe me Thales Alenia, u themelua në vitin 2022 dhe ka mbledhur investime fillestare prej 3 milionë dollarësh (rreth 2,7 milionë euro).

Tre milionë dollarë sot mezi bëhen lajm në botën e startup-eve, ku raundet për inteligjencën artificiale maten me qindra milionë. Një ekip i vogël gjerman pretendon se i pari bëri diçka që misioni i financuar nga NASA nuk e çoi kurrë deri në orbitë. A do të dijë Evropa ta mbajë, apo edhe Orbital Matter do të përfundojë në duar të huaja sapo teknologjia të funksionojë?