Çdo shtator përsëritet e njëjta aritmetikë: fluturimi për në Paris, Romë apo Berlin është më i lirë se në korrik, por vetë qyteti është ende i mbingarkuar, i shtrenjtë dhe plotësisht i vetëdijshëm sa vlen. Ekziston një llogari tjetër. Nga secili prej atyre aeroporteve, brenda një ore, arrihet te një qytet ku nuk ka radhë para asnjë hyrjeje.

Gerlic, nëntëdhjetë minuta nga Berlini. Qytet në lumin Nisa, në vetë kufirin me Poloninë - bregu tjetër është tashmë Zgozhelec. Këtu janë ruajtur mbi katër mijë objekte historike, mes tyre edhe Shenhofi, shtëpia më e vjetër renesancë në Gjermani. Por ajo për të cilën Gerlici njihet në industrinë e filmit është tjetër: këtu janë xhiruar mbi njëqind produksione, mes tyre Inglourious Basterds dhe The Grand Budapest Hotel, dhe qyteti fitoi një nofkë - Gerlivud. Ekziston edhe një itinerar këmbësorësh nëpër lokacionet. Një qytet që asnjë pavijon studioje nuk mund ta ndërtojë, dhe që nuk pati buxhet as të rrënohej.

Sanlis, dyzet kilometra nga Parisi. Dikur Augustomagus romak, ende i rrethuar me një mur shtatë metra të lartë dhe me mbetje amfiteatri ku hynin dhjetë mijë njerëz. Këtu vdiq mbreti Luigji i Pestë pasi ra nga kali, çka i hapi rrugën Hygo Kapetit dhe gjithë dinastisë pas tij. Katedralja Notre-Dame ka fasadë të shekullit të dymbëdhjetë dhe një majë gotike prej 78 metrash mbi transeptin e shekullit të gjashtëmbëdhjetë. Bërthama e vjetër është plot pallate të shekujve shtatëmbëdhjetë e tetëmbëdhjetë, në rrugë të emërtuara sipas zejeve mesjetare.

Luis, një orë nga Londra. Kështjella normane e vitit 1069 shikon nga Saut Daunsi. Shtëpia e Anës së Klevës, ndërtesë druri e shekullit të pesëmbëdhjetë, i takoi asaj pas anulimit të martesës me Henrikun e Tetë - ajo kurrë nuk e vizitoi. Këtu në vitin 1264 u zhvillua beteja e Luisit, pas së cilës pushteti mbretëror u kufizua për herë të parë me një dokument. Tomas Pejni punoi si inspektor tatimor në qytet para se të shkruante atë për të cilën e mbajmë mend. Ndërsa çdo pesë nëntor Luisi mbledh rreth tridhjetë mijë njerëz në parada me pishtarë dhe kukulla politikanësh. Veten e quajnë kryeqytet botëror i zjarreve.

Viterbo, tetëdhjetë kilometra nga Roma. Qyteti i papëve, me një nga bërthamat mesjetare më të ruajtura në Itali. Këtu u shpik konklava - dhe atë jo nga devotshmëria, por nga dëshpërimi: zgjedhja e pasardhësit të Klementit të Katërt u zvarrit tri vjet, prandaj qytetarët i mbyllën peshkopët brenda dhe në fund ia hoqën çatinë ndërtesës për t'i shpejtuar. Pallati papnor, i ndërtuar mes viteve 1257 dhe 1281, ende qëndron. Rreth qytetit ka burime termale; Bulikamen e përmend Dante në „Ferrin“, ndërsa kompleksi Termat papnore ka një pishinë prej mbi dy mijë metrash kub.

Palmela, dyzet kilometra nga Lisbona. Kështjellë në pikën më të lartë mbi grykëderdhjet e Sados dhe Tezhos, të cilën Afonso Enrikeshi e pushtoi me ndihmën e kalorësve të Urdhrit të Shën Jakobit të Shpatës. Ata morën të drejtën ta mbanin dhe ta popullonin. Në vitin 1172 ngritën një manastir, i cili nga viti 1443 u bë seli e urdhrit. Pas heqjes së urdhrave në vitin 1834 ndërtesa qëndroi e braktisur deri në vitin 1945, kur shteti e shndërroi në hotel. Dhomat e murgjve sot janë dhoma me pamje nga grykëderdhja dhe, në ditë të kthjellët, nga mali Sintra.

Kremona, një orë nga Milano. Këtu u shpik violina siç e njohim. Andrea Amati e formësoi formën moderne në shekullin e gjashtëmbëdhjetë, Guarneri del Xhezu i bënte ato që Paganini i donte më shumë, ndërsa Antonio Stradivari e hapi punishten në vitin 1690 dhe punoi mbi një mijë instrumente. Sot violinat e tij shiten për mbi pesë milionë euro. Zanati nuk është muzeal: në qytet punojnë mbi njëqind punishte, ndërsa në rrugën Roboloti gjashtëmbëdhjetë prej tyre janë mbledhur brenda tetëdhjetë metrash. Toraco në sheshin kryesor është kambanarja e murosur më e lartë në Evropë, me një orë astronomike të shekullit të gjashtëmbëdhjetë mekanizmi i së cilës është origjinal.

Dordreht, nëntëdhjetë minuta nga Amsterdami. Qyteti më i vjetër në Holandë - të drejta qyteti nga viti 1220. Në shekullin e artë konkurronte me Brizhin në tregtinë hanseatike. Në vitin 1572 përfaqësues të shtatë provincave u mblodhën këtu nën udhëheqjen e Vilem Oranskit dhe vunë themelin e Holandës moderne. Qendra ka mbi një mijë monumente, ndërsa kulla e Grote Kerkut është 65 metra e lartë. Disa kilometra më tej qëndrojnë nëntëmbëdhjetë mullinjtë e erës të Kinderdajkut, nën mbrojtjen e UNESCO-s.

E përbashkëta për të shtatë nuk është se janë të lirë. E përbashkët u është se asnjëri prej tyre nuk ka nevojë të dëshmohet para një vizitori. Në një qytet që nuk jeton nga turizmi, kafeja kushton sa kushton, e jo sa mund të kushtojë.