Fitch ajansı, Makedonya'nın kredi notunu durağan görünümle BB+ düzeyinde teyit etti. Maliye Bakanlığı aynı gün bunu "ekonomi politikalarındaki istikrarın ve tutarlılığın teyidi" ve "uluslararası finans piyasalarına önemli bir sinyal" diye nitelendirdi.

Açıklama yalan söylemiyor. Ama aynı raporda yazanı da söylemiyor.

BB+, yatırım yapılabilir seviye olan BBB-'nin tam bir basamak altı. Bu not, ülkenin yükümlülüklerini düzenli olarak karşılayabildiğini, ancak yatırım notuna sahip ülkelere kıyasla ekonomik ve finansal şoklara daha duyarlı kaldığını gösteriyor. Geçen yılkiyle aynı not. Aynı görünüm. Yani ilerleme değil, yerinde durma.

Ajans neyi uyarıyor, açıklamaya ne girmedi

Fitch, 2026 bütçe açığı hedefinin GSYİH'nin yüzde 3,5'inden 4,1'ine çıkarılmasının mali çıpayı zayıflattığı ve orta vadede borç istikrarı açısından risk yarattığı uyarısını yaptı. Ek bütçe, cari ve sermaye harcamalarına yönelik ilave ihtiyaçlarla, GSYİH'nin 1,1 puanına kadar gerekçelendirildi.

Bu uyarının arkasındaki rakamlar somut. Mayıs itibarıyla bütçe açığı, öngörülen yıllık GSYİH'nin yüzde 2,6'sına ulaştı. Gelirler yüzde 5,7, harcamalar ise yüzde 8,5 arttı - gelirlerden hızlı. Sermaye harcamaları yıllık bazda yüzde 44,8 sıçradı.

Aynı zamanda ajans, 2026 ekonomik büyüme tahminini 2025'teki yüzde 3,5'e karşılık yüzde 2,9'a indirdi. Yani: harcamaların yüksek kaldığı bir dönemde daha düşük gelir artışı.

Düşmek istemeyen borç

Genel devlet borcu, 2025 sonundaki GSYİH'nin yüzde 51,6'sından bu yılın ilk çeyreği sonunda yüzde 52,1'e yükseldi. Planlanan açık artırılmadan önce Fitch, bu oranın ölçülü biçimde gerileyip 2028'de yaklaşık yüzde 51,4'e inmesini bekliyordu. Yeni bütçe ihtiyaçlarıyla beklenti artık 2026-2028 döneminde ortalama yüzde 52,7 civarında istikrar kazanması.

Bu, yalnızca ondalıklarda değil, yöndeki bir farklılık. Aşağı giden patika artık düzlüğe çıkıyor.

Makedonya bu yıl, haziranda vadesi dolan 700 milyonluk eurobondun yeniden finansmanı da dahil olmak üzere, her biri 500 milyon euroluk iki eurobond ihraç etti. Mayısta ayrıca 260 milyon euroluk sendikasyon kredisi anlaşması yapıldı. Avrupa Reform ve Büyüme Aracı'ndan devlet, reform adımlarının bir bölümünü tamamladıktan sonra 65,7 milyon euro aldı.

İki olası yön

Ajans, notu neyin değiştireceği konusunda da açıktı. Aşağı yönde: güvenilir bir mali konsolidasyon stratejisinin uygulanamaması sonucu borcun GSYİH'ye oranında kalıcı ve belirgin artış. Yukarı yönde: borçta güçlü ve sürdürülebilir azalma, kamu maliyesi yönetiminde iyileşme, daha yüksek potansiyel büyüme ve AB entegrasyonunda ilerleme.

Artılar tarafında Fitch, tutarlı makroekonomik politikayı, denarın euro karşısındaki uzun süreli istikrarını ve benzer ülkelere kıyasla olumlu yönetişim göstergelerini sayıyor. Reel ekonomik büyüme de hızlandı - inşaat ve imalat sanayisinin desteğiyle ikinci çeyrekte yüzde 4,3. Eksiler tarafında ise küçük ekonomi, zayıf verimlilik, işgücü piyasasının yapısal sorunları ve yüksek euroizasyon duruyor.

Yani hem zafer edalı açıklama hem de uyarı aynı belgeden çıkarılmış. Fark, kimin neyi yüksek sesle okumayı seçtiğinde. Sonraki adım - BBB-'ye doğru mu yoksa ters yöne mi - büyümenin yalnızca yeni borçlanmayla değil, gerçek bir mali konsolidasyonla birlikte gelip gelmeyeceğine bağlı olacak.