İsveç'teki „Aurora 26” askerî tatbikatında Ukraynalı dron operatörleri, kısa sürede zırhlı araçları ve NATO'nun tüm birliklerini devre dışı bıraktı. İsabetler simüle edilmişti, teçhizat gerçekten imha edilmedi - ama sonuç rahatsız edici: pahalı tanklar ve zırhlı araçlar kâğıt üzerinde muharebe dışı kalıyordu; hem de değerlerinin küçük bir kısmına mal olan hava araçlarınca düşürülerek.

Varsayımsal düşman rolünü Ukrayna Milli Muhafız Birliği Birinci Kolordusu „Azov” mensupları üstlendi. Keşif ve birinci şahıs görüşlü vurucu dronlarla, Batılı birliklerin savunmasını defalarca deldiler ve organizatörleri tatbikatın bölümlerini durdurup yeniden başlatmaya zorladılar. Etkinlikleri o kadar yüksekti ki bazı aşamalarda katılımları sınırlandı - diğer birlikler simülasyonda toplam teçhizat kaybına uğramasın diye.

Milyonluk tanka karşı birkaç yüz avroluk dron

Tatbikat 27 Nisan-13 Mayıs arasında İsveç genelinde, ana faaliyetler ise Baltık Denizi'ndeki stratejik öneme sahip Gotland adasında yapıldı. 13 ülkeden 18.000'den fazla asker katıldı. Ukrayna ekibini Birinci Cumhurbaşkanlığı Harekât Tugayı „Burevi” ve 20. Harekât Tugayı „Lubart” mensupları oluşturuyordu.

Görevleri basit ve acımasızdı: Batılı birliklere, Rus ve Ukrayna güçlerinin her gün karşılaştığı şeyi yaşatmak - kesintisiz havadan keşif, hareketin hızla tespiti ve ucuz dronlarla saldırılar. Bir olayda operatör bir „leopard 2” tankına saldırdı; aracı terk eden asker ise dronu piyade silahıyla düşürmeye çalışıyordu. Tüm asimetriyi tek cümlede anlatan bir sahne.

Eleştiri teçhizata değildi

Ukraynalılar en çok manevraların organizasyonunu, operasyonlar arasındaki uzun molaları ve insansız hava araçlarının kullanımına dair katı kısıtlamaları eleştirdi. Düşman dronlarının araziyi sürekli gözetlediği ve hedef görür görmez saldırdığı bir cepheden gelen birlikler için bu tempo, gerçek savaşla pek ilgili değil.

Değerlendirmeleri şuydu: Batılı ordular muharebe operasyonlarını hâlâ, büyük birlikleri toplamak, konuşlandırmak ve kaydırmak için yeterli zamanları varmış gibi planlıyor. Gerçek koşullarda böyle bir insan ve teçhizat yığınağı derhal tespit edilip vurulurdu. Katılımcılardan birinin sonucu: Batılı silahlı kuvvetler mevcut hâliyle çağdaş savaşa hazır değil.

Savaş ordulardan hızlı değişiyor

Birkaç yüz ya da birkaç bin avroya satın alınabilen veya monte edilebilen dronlar bugün milyonluk tankları buluyor, izliyor ve etkisiz hâle getiriyor. Cephenin üzerinde aynı anda keşif araçları, vurucu dronlar, elektronik harp ve veri aktarım sistemleri çalışıyor; bu da fark edilmeden hareket etme olasılığını neredeyse tümüyle ortadan kaldırıyor.

Gotland'dan gelen uyarının özü, NATO'nun pahalı teçhizattan yoksun olması değil. Bu teçhizatın hâlâ önceki savaşların kurallarıyla kullanılması. Batılı ordular uzun manevralar planlarken ve dronları tatbikat yönetmelikleriyle sınırlarken, çağdaş muharebe alanı haftadan haftaya değişiyor.

Bu, savunmanın bütçelerle ve geçit töreni fotoğraflarıyla ölçüldüğünü sanan herkesin okuması gereken bir haber. Dünyanın en pahalı teçhizatı, hobi dükkânı hava araçlarıyla uçan operatörlerden ders aldı - çünkü onlar, hatanın anında ödendiği bir yerden geliyorlar. Bölgedeki ordular aynı dersi okuyor mu, yoksa önce başkasının öğrenmesini mi bekliyorlar?