Осум месеци без плата, а инспекторатот го нема во приказната

Неготинец работел осум месеци без да добие ниту денар, а кога си ги побарал парите добил навреди и закани по телефон. Пријавената штета е 280.000 денари, околу 4.550 евра, и случајот сега стои кај полицијата како измама. Но пред да стане кривично дело, ова беше речиси цела година кршење работнички права. Државниот инспекторат за труд постои токму за неисплатени плати, а осум месеци неисплата остава трага во придонесите и во евиденцијата. Од одговорот на прашањето каде бил инспекторот во тие месеци зависи колку слични случаи седат таму каде што овој седеше до вчера.

Сивата бројка ја надмина официјалната

Истиот пазар на трудот, гледан од Државниот завод за статистика, изгледа вака: 101.022 луѓе работат без пријава, а официјално невработени се 90.020. Значи има повеќе луѓе што работат без договор отколку луѓе што воопшто немаат работа. Половина од нив се во земјоделството, уште 17,2 отсто во градежништвото. Немаат стаж, немаат боледување, немаат основа за пензија, а нивната работа влегува во бруто домашниот производ. Стапката на невработеност падна на 11,3 отсто и тоа може да оди на билборд, но прашањето е дали паѓа затоа што луѓето наоѓаат работа или затоа што престануваат да се пријавуваат.

17.000 работни места и еден глагол

Премиерот Мицкоски во Берово изјави дека Владата за две години „креирала“ 17.000 нови работни места. Бројката е точна и проверлива – бројот на вработени пораснал од околу 691.000 на 708.000. Она што е политичка оцена, а не статистички податок, е глаголот. Разликата меѓу „се отвориле“ и „ние отворивме“ ја носи целата тежина на реченицата. За дата-центрите беше директен: ќе се градат, „затоа што тоа е иднината на човештвото“, иако советниците на Пехчево едногласно ја отфрлија идејата на нивна територија. Колку мегавати, колку кубици вода и по која тарифа – тоа се четири бројки што не се појавија во изјавата.

Партијата на еден министер го велича осудениот за геноцид

Демократската партија на Србите во Македонија, чиј претседател Иван Стоилковиќ е министер за локална самоуправа, го опиша Ратко Младиќ како човек посветен на служба на војската и народот. Младиќ е осуден на доживотен затвор за геноцид, воени злосторства и злосторства против човечноста, меѓу нив и Сребреница со над 8.000 убиени мажи и момчиња. Тоа не е спорна историска интерпретација, тоа е правосилна пресуда. Реагираа СДСМ, ДУИ и Влен. Од ВМРО-ДПМНЕ не дојде ниту збор. Кога партијата на еден министер јавно оддава почит на осуден воен злосторник, прашањето дали тоа е ставот на Владата не е партиска реторика – тоа е прашање на кое премиерот има обврска да одговори.

Балканот се прости од Младиќ на два спротивни начина

Истиот ден, надвор од Македонија, во Сараево палеа свеќи, а во Зворник факели. Власта и опозицијата во Република Српска застанаа на исто место, Вучиќ го обвини судот, а Црна Гора си направи тест пред очите на Брисел. Регионот ја знае оваа сцена напамет: пресудата е таму, документите се таму, гробиштата се таму, и сепак секои неколку години некој се обидува да го извади човекот од судницата и да го врати во униформа.

Три надлежности, три различни темпа околу една медиумска продажба

Управата за финансиска полиција проверува од каде доаѓа капиталот со кој белградскиот „Ало медиа систем“ требаше да ги купи „Наша ТВ“ и Радио РФМ. На 20 август АВМУ соопшти само дека рокот за одлучување се продолжува. Осум дена подоцна зборот е друг – постапката е запрена. Комисијата за заштита на конкуренцијата, пак, ги одобри известувањата уште на 22 јули. Странски капитал во медиум сам по себе не е доказ за незаконитост; прашањето е потеклото на парите и дали се почитувани границите за концентрација. Одговорот нема да дојде од партиски соопштенија, туку од извештај – ако дојде пред да се потпише некој друг договор.

Спор што МВР може да го затвори со три бројки

Од 310 примени кандидати во средното полициско училиште „7 мај“, само 11 се од немнозинските заедници. Алијансата за Албанците бара да се објават бројките: колку аплицирале, како е спроведено оценувањето, што го произвело резултатот. Заменик-министерот Астрит Исени тврди дека интересот не бил близу до очекуваниот. И двете тврдења се реторика додека бројките не се на маса – со таа разлика што едната страна ги има.

Насилството во семејството има свој распоред

Шест пријави за 24 часа, потоа уште неколку: Радовиш, Велес, Неготино, Тетово, Скопје, Дебар, Македонска Каменица. Полицијата приведува, но приведувањето е последната алка во синџирот, не првата. Истиот ден на охридски булевар беше нападнат малолетник, еден од нападачите со пиштол, а меѓу приведените е и таткото на нападнатиот.

Општините плаќаат ранци, аеродромот брои таблички, Комуналец мие

Помошта за првачињата се движи од 5.000 денари во Зрновци до 10.000 во Новаци – разликата меѓу соседни општини кажува дека тоа е одлука, не автоматизам. На скопскиот аеродром правилото за еден бесплатен влез во 24 часа не прави разлика меѓу тој што паркирал 40 минути и тој што фрлил патник за три. А ЈП „Комунална хигиена“ соопштува дека мие секојдневно во сите скопски општини, додека Скопјани качуваат фотографии од исцедоците околу контејнерите во помошните улици. Пред црквите навистина е измиено, документирано и вредно за пофалба. Проблемот е во преводот од „измивме пред празник“ во „секојдневно, насекаде“.

Рударите се преполовени, а говорите се за иднината

На Денот на рударите од сите говорници се слушна дека рударството е професија на иднината. Бројките зад таа реченица кажуваат друго: бројот на вработени е речиси преполовен во однос на поранешните над 10.000, а само во мај 2026 е за 7,3 отсто помал од лани. Според законот, 78 отсто од концесиските надоместоци се приход на општината на чија територија се копа, и треба да завршат во патишта, водоводи и училишта. Колку од нив навистина завршиле таму во последните пет години е сметка што ниту едно одбележување не ја одговори.

Тројца македонски државјани загинаа во Словенија

Тројца загинати, меѓу нив две деца, на автопат во Словенија. Камион запрен во сопирачката лента поради дефект, автомобил со петмина патници, еден удар среде попладне. Истрагата треба да одговори колку долго стоел камионот таму – прашање што не му помага на никого од оние што ги нема, но одлучува дали следниот пат ќе се случи истото.

Светот: Норвешка, Црното Море и Непал

Во Норвешка кралот почина во 6:35 наутро, а до крајот на денот земјата имаше нов крал – сукцесија без ниту еден ден пауза. Во Црното Море товарен брод потона кај романскиот брег, во економската зона на членка на НАТО и ЕУ, а никој не кажува што го погодило и од каде. Во Непал 469 се мртви и над илјада исчезнати, Црвениот крст признава дека нема целосна слика, а Владата истовремено ги одбива странските спасувачки тимови. Двете реченици не можат да бидат точни истовремено.

А во спортот, недела во која Македонија е гласна

Ждрепката во Монако ги спои Арсенал и Реал, Јунајтед и Баерн, но бројката што кај нас најмалку се спомнува е седум – толку македонски фудбалери влегуваат во Конференциската лига, некои од нив еден против друг. ФИБА го издвои Димитријевиќ меѓу осумте најдобри во Европа, а Македонија тргнува на Австрија во Виена. Во ракометот Лазаров бара почит, а Чупиќ го враќа Вардар во Лигата на шампионите. Ова е делот од денот што не бара инспектор.

Останатите приказни од денот бараат. Помеѓу неисплатената плата што никој не ја забележал осум месеци, стоте илјади луѓе што работат без пријава, трите бројки што МВР ги има а не ги кажува и соопштението што вели секојдневно додека фотографиите велат друго, потешкиот дел од денот се држи на едно исто: институциите постојат, надлежноста е запишана, а движењето почнува дури откако некој однадвор ќе почне да брои.