Dy strategë të Trumpit punuan për Republikën Serbe para zgjedhjeve: Gorica Dodik me orë të tëra sulmonte amerikanët në X

Dy nga strategët më të rëndësishëm politikë të Donald Trumpit, James Blair dhe Chris LaCivita, qëndruan në Republikën Serbe menjëherë para zgjedhjeve në Bosnjë e Hercegovinë më 4 tetor. Sipas mediave amerikane, secili prej tyre për punën këshilluese mori nga disa qindra mijë dollarë, përmes një zyre avokatie që e angazhoi Qeveria e Republikës Serbe.

Këta nuk janë konsulentë margjinalë. LaCivita pati rol udhëheqës në fushatën presidenciale të Trumpit në vitin 2024, ndërsa Blair sot e drejton MAGA Inc., fondin kryesor politik të lidhur me lëvizjen e Trumpit. Të dy janë të përfshirë edhe në përgatitjet republikane për zgjedhjet për Kongres që vijnë më 3 nëntor. Sipas dokumenteve të deklaruara në Ministrinë amerikane të Drejtësisë, Republika Serbe që nga fillimi i vitit 2025 ka shpenzuar më shumë se katër milionë dollarë për lobistë dhe operativë politikë të afërt me rrethin e Trumpit.

Falënderim edhe për Uashingtonin edhe për Moskën

Rasti është edhe më i ndjeshëm për shkak të Millorad Dodikut dhe lidhjeve të tij me Kremlinin. Me Vladimir Putinin u takua më 29 shtator, pesë ditë para zgjedhjeve. Pasi SNSD shpalli fitoren më 4 tetor, Dodiku publikisht falënderoi edhe Trumpin edhe Putinin. T'u përkulesh të dyja palëve në një fjali - kjo është aftësi që Banja Luka e ka mprehur me vite.

Kur historia jehoi në Amerikë, nga familja Dodik nuk erdhi shpjegim. Erdhën fyerje. Gorica Dodik, vajza e liderit të SNSD-së, gjatë natës, me një seri postimesh në X, sulmoi kritikët amerikanë. „U paraqitën të gjithë ata që me vite lobojnë për politikë probosnjake, përhapin propagandën e tyre antiserbe dhe marrin para të mëdha për këtë“, shkroi ajo, duke e etiketuar gazetaren e CNN-it Christiane Amanpour si pjesë të „një fushate tjetër të orkestruar“. Publikoi edhe pamje nga lufta në BeH dhe nga sulmi ndaj ambasadës amerikane në Sarajevë në vitin 2011, duke u përpjekur t'i lidhë kritikat ndaj babait të saj me islamizmin radikal.

Kritika erdhi nga MAGA, jo nga Bideni

Shkëmbimin më të ashpër e pati me Evi Kokalarin, aktiviste konservatore nga rrethet amerikane MAGA, me origjinë shqiptare, e cila e përshkruan Dodikun si pjesë të rrethit politik të lidhur me Rusinë dhe Putinin. „Ti je grua e sëmurë plot urrejtje dhe të duhet mjekim. Po të kishte drejtësi, do të përfundoje në burg për të gjitha gënjeshtrat që shkruan për Milloradin“, i porositi Gorica Dodik. Kritikat i quajti „propagandë e epokës së Joe Bidenit“, ndërsa Kokalarin - „qeni pudël i Bidenit“.

Problemi me këtë mbrojtje është se historinë nuk e hapën njerëzit e Bidenit. E hapën kritikë nga vetë kampi i Trumpit dhe nga Partia Republikane, të cilët pyesin pse operativë kyç, në mes të një fushate zgjedhore amerikane, punojnë për pushtetin në Banja Lukë.

Trumpi fillimisht tha se nuk dinte asgjë: „Chris LaCivita dhe James Blair janë konsulentët e mi të jashtëm. Nuk e di kush janë klientët e tyre të tjerë.“ Paralajmëroi se do ta ndërpresë bashkëpunimin nëse konstatohet konflikt interesi. Më vonë e zbuti tonin dhe theksoi se ata nuk janë të punësuar në Shtëpinë e Bardhë dhe mund të kenë edhe klientë të tjerë.

Kronologjia është publike

Millorad Dodik është i dënuar me vendim të formës së prerë për mosrespektim të vendimeve të përfaqësuesit të lartë dhe ka ndalim gjashtëvjeçar për ushtrimin e funksionit politik. Pavarësisht kësaj, mbetet kryetar i SNSD-së dhe një nga figurat kyçe në Republikën Serbe. SHBA në vitin 2023 i vendosi Gorica Dodikun, vëllain e saj Igor dhe disa firma të lidhura me familjen në listën e të sanksionuarve. Administrata e Trumpit i hoqi ato sanksione më 29 tetor 2025, bashkë me sanksionet për Millorad Dodikun, Zhelka Cvijanoviqin dhe një varg personash e firmash të tjera nga Republika Serbe.

Lobimi filloi në fillim të vitit 2025, sanksionet ranë në tetor 2025, ndërsa strategët mbërritën para zgjedhjeve. Datat janë publike, përfundimin secili mund ta nxjerrë vetë. Mbetet pyetja që Ballkani e shtron prej kohësh: nëse politika në rajon blihet përmes konsulentëve në Uashington, kush në të vërtetë i zgjedh liderët - votuesit apo honorarët?