Makedonya, "Sınır Tanımayan Gazeteciler"in Dünya Basın Özgürlüğü Endeksi'nde dokuz sıra geriledi - 36'ncılıktan 45'inciliğe. Sadece iki yılda dokuz pozisyon aşağı. Bu tabloda bir hareket değil. Yapısal bir şey için bir işaret.

2026 raporu daha geniş rakamlar da içeriyor. 25 yıl içinde ilk kez, dünyadaki devletlerin yarısından fazlası basın özgürlüğü için "zor" veya "çok ciddi" kategorisinde. Sadece yedi ülke "iyi" notuna sahip - hepsi de Kuzey Avrupa'da. Dünya nüfusunun yüzde 1'inden azı "iyi" basın özgürlüğüne sahip bir ülkede yaşıyor.

Bölge daha iyi durumda değil. Sırbistan 104'üncü sırada - sekiz pozisyon düştü. Bosna-Hersek 90'ıncı sırada. Kosova, tek başına, 15 sıra yükseldi - ama çok düşük bir başlangıç noktasından. Tüm Balkanlar yanlış yönde hareket ediyor.

Neden? Çünkü 180 ülkenin 110'unda gazeteciler yasayla suçlulaştırılıyor. Bu, endeksteki en hızlı kötüleşen gösterge olarak vurgulanıyor. İfade özgürlüğüne hiçbir filtre koymuyor. Sadece onu yasadışı kılıyor.

Bu rapordaki Makedonya durumu, her gün medyayla çalışanlar için sürpriz değil. Siyasetten baskılar, editörlere yönelik varsayılan geri çekilmeler, içeriği koşullandıran proje finansmanı, bağımsız haber odalarının kayboluşu. Hepsi son beş yılda belgelendi.

Küresel bağlam daha da ağır. Gazze'de çatışma sırasında 220'den fazla Filistinli gazeteci öldü - rapor onu "dünyada gazeteciler için en tehlikeli yer" olarak tanımlıyor.

Balkanlar için sorulan soru tek: partiler değişince basın özgürlüğü geri dönecek mi, yoksa derin yapısal bir krizde mi yaşıyoruz? 25 yıllık dip tek bir hükümetten kaynaklanmıyor. Kimsenin değiştirmek istemediği bir çalışma biçiminden kaynaklanıyor.