Kırk sekiz saat. Yapay zekâ destekli Amerikan muhasebe girişimi Rillet'in 100 milyon dolar (yaklaşık 86 milyon euro) toplayıp bir milyar dolarlık değerlemeye ulaşması bu kadar sürdü. Şirket, kurucusunun deyimiyle, para aramıyordu.

Hikâye şöyle. Birkaç hafta önce Rillet bir yönetim kurulu toplantısı düzenledi ve yatırımcılara nasıl büyüdüğünü gösterdi: yıllıklandırılmış gelir yalnızca son çeyrekte ikiye katlandı, aralarında halka açık şirketlerin de bulunduğu yeni müşteriler geldi ve denetim devi EY ile bir anlaşma imzalandı. Toplantıdan sonra mesajlar ve telefonlar uçuşmaya başladı - ve iki gün sonra şirket bir milyar değerindeydi.

Burada satılan şey yazılım değil, kıtlık. ABD'de muhasebeci eksik ve bu yeni değil - muhasebe mezunlarının sayısı 2010'dan beri düşüyor. Yakın tarihli bir rapora göre, finans yöneticilerinin yüzde 61'i son bir yılda personel bulmakta zorlandı. Bir meslek insansız kaldığında, yerine bir şey öneren herkes yatırımcı buluyor.

Rillet'in kurucu ortağı ve CEO'su Nicolas Kopp, müşterilerin test etmediğini - doğrudan mevcut sistemleri söküp attığını savunuyor. Müşterilerinin yüzde ellisi Intuit'ten, yüzde otuzu NetSuite ve Sage Intacct'ten, yüzde yirmisi ise Oracle, SAP, Workday ve Microsoft'tan geliyor. „Yapay zekâ bu eski oyunculara sert vuracak”, diyor.

Yatırımcılar elbette yatırımcı gibi konuşuyor. Turu yöneten Iconiq'ten Seth Pierrepont, anlaşmanın hızlı geldiğini ama „soğuk bir başlangıç olmadığını” söylüyor; çünkü Rillet kategoriyi onlarca yıldır elinde tutan firmaları yenebileceğini çoktan kanıtlamış. Sequoia'dan Julien Bek ise „ajanlı finans operasyonlarının” bu çağın en büyük yazılım fırsatlarından biri olabileceğini duyuruyor. Para koyan herkes böyle konuşmak zorunda - bu kanıt değil, işlemin bir parçası.

Daha ilginç olan, böyle duyurularda nadiren anılan kısım. Yaklaşık üç ay önce Rillet, muhasebecilerin algoritmanın her kararını denetlemesine olanak veren bir özellik yayımladı - hangi rakamları çektiği ve nasıl hesapladığı. Bu pazarlama değil; sistemin muhasebeye girebilmek için denetlenebilir olması gerektiğinin itirafı. Amerikan kuralları bugün de bir ajanın yaptığı her işlemi bir insanın onaylamasını şart koşuyor.

Kopp muhasebecilerin kitlesel işten çıkarılacağını düşünmüyor - Stanford'un yakın tarihli bir araştırması şimdilik geniş çaplı bir iş kaybı olmadığını gösterdi. ABD İstatistik Bürosu, muhasebeci ihtiyacının 2034'e kadar en az yüzde 5 artacağını öngörüyor. Ajanlar biraz daha öğrendiğinde bunun böyle kalıp kalmayacağı ise hiçbir yatırımcının dürüstçe yanıtlamaya çıkarı olmayan bir soru.