Slovakya'da arkeologlar, onlarca insan iskeletinin bulunduğu yaklaşık 7.000 yıllık bir alan ortaya çıkardı - hepsi başsız. Vrable yakınındaki bölgede, iki hendekte neredeyse 80 başı kesilmiş iskelet bulundu, toplamda yüzü aşkın birey tespit edildi. Araştırmacılar bu sayının muhtemelen artacağını söylüyor.

Alan, lineer çanak çömlek kültürüne ait - Orta Avrupa'ya yaklaşık 7.500 yıl önce yayılan, Avrupa'nın en erken tarım topluluklarından biri. Vrable yakınındaki yerleşim, mahallelere dizilmiş yüzlerce eve sahipti; yalnızca bir tanesi, iki hendekle çevrili, evlerin yanındaki olağan mezarlardan farklı bir amaca hizmet ediyordu. Orada, çanak çömlek ve kurban edilen kuzular yerine başsız bedenler yatıyordu - yetişkinler arasında tek istisna bir çocuktu.

İlk içgüdü katliamı düşünmek. Ama bilim daha temkinli. „Bu şiddetli bir kafa kesme değil, kafatasının ustaca çıkarılmasıdır" diyor Kiel Üniversitesi'nden biyolojik antropolog Katharina Fuchs. Çalışmanın yöneticisi Martin Furholt, bunun kanlı bir olay değil, sınırlı çatışma izleri taşıyan „toplumsal uygulamalar" olduğunu ekliyor.

Başka bir deyişle - atalarımızın yedi bin yıl önce, bugün bize ürkütücü görünen ama kendileri için bir mantığı olan ritüelleri vardı. Başsız iskeletler Avrupa genelinde birçok Neolitik alanda ortaya çıktı; bu, belki atalar ya da tanrılar kültüyle bağlantılı, yaygın bir uygulamaya işaret ediyor. Hendek sisteminin neredeyse 160 metresi hâlâ kazılmadı. Belki orada bir yerlerde eksik kafatasları da bekliyordur - ve onlarla birlikte, bizden öncekiler hakkında aslında ne kadar az şey bildiğimize dair bir hikâye daha.