МИЛИОНСКА СМЕТКА ЗА ПРИКЛУЧОК НА СОЛАРНА ЦЕНТРАЛА-ЕВН РЕКЕТИРА?

МЕТЛА доаѓа до информации за сериозен спор меѓу компанијата „Тел Авив Солар“ и Електродистрибуција, поврзан со изградба на соларна електрана во Македонија. Според документацијата на инвеститорот, за приклучување на електричната мрежа била побарана сума од неверојатни 990.000 евра!

Станува збор за проект за производство на електрична енергија од обновливи извори со вкупна планирана моќност од 3,6 MW, во кој инвеститорот веќе вложил средства во земјиште, документација и подготовка за изградба.

Наместо поддршка за зелена инвестиција, компанијата се соочила со предлог за приклучување кој предвидува изградба на приближно 11 километри електроенергетска инфраструктура до трафостаницата во Виница.

Но, според инвеститорот, постојат поблиски технички алтернативи, кои би можеле значително да ги намалат трошоците. Зошто тие не биле прифатени?

Додека Европската Унија вложува средства во енергетската транзиција на Западен Балкан, македонските инвеститори се соочуваат со финансиски услови што можат да ја доведат во прашање исплатливоста на нивните проекти.

Особено загрижува што инвеститорите, според применливите услови за приклучување, можат да бидат обврзани да финансираат инфраструктура која потоа преминува во сопственост или управување на дистрибутивниот оператор.

Значи, инвеститорот плаќа за изградба, а операторот ја презема инфраструктурата? Кој ја проверува оправданоста на пресметаните трошоци?

Компанијата „Тел Авив Солар“ го оспорува предложеното решение пред надлежните институции, а предметот стигнал и до Секретаријатот на Енергетската заедница во Виена, каде што е заведен под број ECS-03/26.

Самото заведување на предметот не претставува утврдување незаконитост, но потврдува дека спорот за точката на приклучување добил и меѓународна димензија.

Како е можно државата да промовира инвестиции во обновливи извори, а истовремено да нема јавно објаснување зошто на конкретен инвеститор му се предлага приклучок од речиси еден милион евра?

Дали Регулаторната комисија за енергетика ја проверила економската оправданост на понуденото решение? Дали се разгледани сите технички изводливи алтернативи? И дали Министерството за енергетика има механизам да спречи неоправдано високи трошоци за приклучување?

МЕТЛА бара јавно објавување на техничките анализи, пресметките и причините за изборот на точката на приклучување, со заштита на законски доверливите податоци.

Ова не е само спор за една соларна електрана. Ова е прашање дали Македонија навистина создава услови за инвестирање или дозволува еден инфраструктурен монопол да биде пречка за развојот на обновливата енергија.

МЕТЛА – таму каде што институциите молчат, јавноста има право да прашува.