Irani e dërgoi ofertën e vet përfundimtare te Omani për rihapjen e ngushticës së Hormuzit, dhe ajo tingëllon kështu: një korridor lundrimi krejtësisht nën mbikëqyrje iraniane, plus një pjesë e korridorit të dytë po ashtu nën Teheranin. Asgjë më pak.

Zëvendësministri i punëve të jashtme Kazem Garibabadi e njoftoi këtë për televizionin shtetëror iranian. Omani më parë kishte propozuar një regjim të përkohshëm me të cilin drejtimet aktuale veriore dhe jugore do të zëvendësoheshin me ndarje pesëdhjetë me pesëdhjetë: gjysma Irani, gjysma Omani. Teherani e refuzoi propozimin.

„Ky është qëndrimi ynë përfundimtar”

„Një korridor lundrimi nëpër ngushticë duhet të jetë krejtësisht nën mbikëqyrje iraniane, ndërsa një pjesë e korridorit të dytë po ashtu nën ne. Ky është qëndrimi ynë përfundimtar”, deklaroi Garibabadi, duke shtuar se Irani nuk do të pranojë formulë tjetër. Nëse Omani nuk e pranon ofertën, Hormuzi mbetet i mbyllur. Ai njëkohësisht theksoi se Teherani është i përgatitur edhe për rindezjen e konfliktit.

Ngushtica e Hormuzit është një nga portat detare më të rëndësishme të planetit. Nëpër të kalon një pjesë e konsiderueshme e tregtisë botërore me naftë, që do të thotë se çdo mbyllje apo kufizim i lundrimit përkthehet menjëherë në ndërprerje të furnizimit dhe çmime më të larta. Fyti i mbyllur nuk dërgon njoftim për shtyp, efekti ndihet te pompat.

Negociata me flotën amerikane në sfond

Bisedimet mes Iranit dhe Omanit rrjedhin ndërsa ndërmjetësuesit përpiqen ta qetësojnë krizën amerikano-iraniane dhe të hapin negociata më të gjera. Sipas raporteve të publikuara, Omani dëshiron të sigurojë kalim të sigurt të anijeve komerciale nëpër Hormuz, që të mund të kthehet tryeza e negociatave mbi bazën e kornizës së qershorit të dakorduar mes Uashingtonit dhe Teheranit.

SHBA-të këmbëngulin në kalim të pakufizuar. Irani do kontroll mbi kushtet e tranzitit. Në sfond të gjithë kësaj qëndron bllokada detare amerikane ndaj Iranit dhe pezullimi i sulmeve ajrore që e futi Donald Trump, gjë që la hapësirë diplomatike, por edhe paralajmërim se sulmet mund të kthehen nëse negociatat dështojnë. Omani e informon Uashingtonin për bisedimet, por formalisht SHBA-të nuk ulen në atë tryezë.

Ky nuk është lajm i largët. Kur mbyllet Hormuzi, çmimi i naftës nuk pyet kush ku jeton, dhe Ballkani këtë e mësoi në vitin 2022 pa asnjë nënshkrim ballkanik në ndonjë dokument. Pyetja është sa gjatë njëra palë mund ta mbajë të mbyllur një derë nëpër të cilën kalon nafta botërore, dhe sa gjatë tjetra do të bëjë sikur kjo nuk është shkak për luftë.