Xhef Din punonte në Google që nga viti 1999. Ishte punonjësi i tridhjetë i kompanisë, në kohën kur Google ende ishte një dhomë me serverë dhe një ambicie. Ndërtoi një pjesë të infrastrukturës së kërkimit - sistemin e indeksimit, sistemin që i përgjigjet pyetjes suaj - dhe më vonë udhëhoqi punën e hershme kërkimore të kompanisë në inteligjencën artificiale. Njëzet e shtatë vjet më vonë, largohet.

Dhe nuk largohet vetëm. Bashkë me të dalin Sanxhej Gemavat, një nga inxhinierët më të lartë në kompani, Kuok Le, anëtar themelues i Google Brain, dhe Oriol Vinjals, studiues i lartë në Google DeepMind. Katër njerëz që së bashku shkruan një pjesë të konsiderueshme të asaj që sot e quajmë inteligjencë artificiale moderne. Firma e re quhet Discovery Loop, Dini do të jetë drejtor ekzekutiv.

Ideja: në vend që inteligjenca artificiale t'u përgjigjet pyetjeve, të nisë vetë të bëjë zbulime. Kompania thotë se do të përdorë algoritme që nisin dhe përsërisin mijëra eksperimente njëkohësisht, me qëllim që procesi i hulumtimit shkencor të automatizohet pjesërisht. Në njoftim thuhet se përparimi deri tani ka varur nga „përsëritje të ngadalta e të njëpasnjëshme njerëzore, çka krijon një ngushticë të konsiderueshme”.

Ka edhe një pjesë të dytë që përmendet më në heshtje. Discovery Loop është e interesuar edhe për përdorimin e inteligjencës artificiale për të krijuar inteligjencë artificiale më të fuqishme - proces i njohur si vetëpërmirësim rekursiv, që e heq krejtësisht njeriun nga cikli. Kjo është fjali që në një njoftim për shtyp kalon si vërejtje teknike, ndërsa në çdo kontekst tjetër do të ishte lajm kryesor.

Tani pjesa që ia vlen të shihet dy herë: kush i jep paratë. Raundin e parë të financimit e udhëheqin Radical Ventures dhe Khosla Ventures, ndërsa në të hyjnë Kleiner Perkins, Lightspeed dhe Doerr Capital. Mes mbështetësve është edhe Alphabet - kompania mëmë e Google-it. Pra, katër nga njerëzit më të mirë të Google-it e lënë Google-in, ndërsa Google u ndihmon ta financojnë firmën ku po shkojnë.

Kjo nuk është humbje kuadri. Kjo është shpërndarje rreziku. Nëse Discovery Loop ia del, Alphabet ka pjesë. Nëse nuk ia del, katër studiuesit dogjën të vetën, jo të sajën. Kompanitë e mëdha mësuan prej kohësh se është më lirë të financosh sipërmarrjen e dikujt sesa ta mbash njeriun brenda dhe t'i japësh buxhet.

Dini i tha New York Times-it se ekziston mundësia që makina ta marrë përsipër atë që deri tani ishte „cikël eksperimental njerëzor shumë intensiv” dhe se do të fitohet „edhe sasi më e madhe edhe cilësi më e lartë eksperimentesh”. Ndoshta është e vërtetë. Shkenca vërtet është e ngadaltë, dhe ngadalësia vërtet kushton.

Por ia vlen të vërehet çfarë saktësisht premtohet. Jo instrument më i mirë për shkencëtarët - zbulim më i shpejtë pa ta. Nëse kjo funksionon, ndryshon kush e zotëron punën shkencore: jo universiteti, jo laboratori, por ai që i paguan serverët. Ndërsa serverët nuk janë të lirë, dhe nuk janë në Ballkan.

A do të arrijë kjo te ne? Sigurisht - si produkt i gatshëm, si abonim, si diçka që blihet pasi tashmë është bërë diku tjetër. Pyetja që rrallë e shtrojmë është nëse ndonjëherë do të jemi në anën që e bën, e jo vetëm në anën që paguan për ta përdorur.